Wijn en Wijsheid
Wijn en Wijsheid – De Podcast neemt je mee in de wereld van wijn, samen met sommeliers, wijnmakers, wijnimporteurs en kenners uit de gastronomie. Met meer dan 40 jaar ervaring brengen we diepgaande gesprekken, verrassende wijnweetjes en proefnotities die verder gaan dan de basis. Een podcast op niveau voor iedereen die wijn niet alleen wil drinken, maar echt wil begrijpen. Schenk in en luister mee! 🍷✨
Info@wijnenwijsheid.nl
Wijn en Wijsheid
21. De Elzas met Benjamin Roelfs - de Elzas in beweging
Use Left/Right to seek, Home/End to jump to start or end. Hold shift to jump forward or backward.
In deze aflevering nemen Marcel Arentz en Marek Geist samen met Elzas-expert Benjamin Roelfs van Benjamin on Wine het Franse wijngebied onder de loep.
We beginnen bij Benjamin zelf. Waar komt zijn liefde voor wijn vandaan en waarom heeft juist de Elzas hem zo gegrepen? Een streek met een bijzondere Frans-Duitse geschiedenis, karakteristieke dorpen en een enorme variatie aan druivenrassen en bodems.
Toch kampt de Elzas al jaren met een wat suf imago. Veel wijnliefhebbers denken nog altijd aan zware, aromatische en soms lichtzoete wijnen. Maar doet dat beeld de streek nog wel recht? Tegenwoordig vinden we er ook droge Rieslings, gastronomische Pinot Gris, verfijnde Sylvaner en steeds serieuzere Pinot Noir.
We bespreken de belangrijkste druivenrassen, de invloed van de Vogezen en de grote verschillen tussen bodems als graniet, kalk, mergel en zandsteen. Ook kijken we naar de 51 Grands Crus. Waarom draait het in de Elzas vaak meer om het druivenras dan om de herkomst, terwijl het terroir juist zo gevarieerd is?
Daarnaast staan we stil bij het succes van Crémant d’Alsace en de opkomst van Pinot Noir. Kan de Elzas zich ontwikkelen tot een serieus alternatief voor rode Bourgogne en Duitse Spätburgunder? En laat de groei van Crémant zien dat de streek zichzelf opnieuw aan het uitvinden is?
Een aflevering over wijn, geschiedenis, identiteit en de vraag of de Elzas werkelijk ouderwets is, of vooral lange tijd verkeerd begrepen werd.
Luister en ontdek waarom de Elzas veel veelzijdiger en spannender is dan zijn klassieke imago doet vermoeden.
Zelf de Elzas ontdekken? Bij Benjamin kun je terecht voor persoonlijk wijnadvies, tips voor bijzondere wijnhuizen en adressen die een bezoek waard zijn. Volg hem via Instagram: @benjamin_on_wine.
De wijnen van Domaine Loew die we in deze aflevering proeven, zijn verkrijgbaar bij de aangesloten winkels van Les Généreux.
🍷 Wijn en Wijsheid
De podcast waar smaak, kennis en verhalen samenkomen.
Volg ons en blijf op de hoogte:
📌 Instagram: @wijn_en_wijsheid
📌 Instagram: @marcelarentz
📌 Instagram: @geist.op.wijn
📌 TikTok: @wijn.en.wijsheid
🎧 Luister via je favoriete podcastplatform
📧 Contact: info@wijnenwijsheid.nl
Nieuwe aflevering elke maand.
Daar zijn we dan weer. Ja, bij de volgende podcast.
SPEAKER_05Ik ben tel kwijt.
SPEAKER_01Ja, met de telhoven niet meer bij te houden. Het thema gaan we gewoon altijd voor. Ja, het thema's.
SPEAKER_05Het zal ergens 23 zijn of staan.
SPEAKER_01Ja, kijk, maar lekker belangrijk.
SPEAKER_05Ja, inderdaad, maar we hebben vandaag een lang verwacht thema. Een lang verwacht thema. Ik heb iemand op bezoek die gaat de Elsas bij ons doen. En Benjamin, Benjamin Roos. Ja, heb je al zweethandjes? Nee, ja, want Benjamin contacte mij eigenlijk een beetje dat ik bij in onze podcast wel eens wat laat dunkend uitlaat over de Elsas.
SPEAKER_01Ja, daar kunnen we eerlijk over zijn dat er wel vaker is gebeurd hoor.
SPEAKER_05En dat is eerlijk gezegd wel een altijd keer gebeurd. En het heeft ook een reden. En toen zegt Benjamin: toen van nou, weet je, kan ik niet een keer komen voor een podcast en dan ga ik van voort tot achter uitleggen waarom jij er helemaal naast zit. Ja, graag een Elsarstuk. Een dankbaar onderwerp. Zeker. Iedereen is er wel eens geweest, denk ik. Goed, Benjamin, welkom. Dag Benjamin. Iets dichterbij graag. Nou, Benjamin Roos. Kun je jezelf een beetje introduceren? Vertel eens een keertje waarom u zelf, wanneer je geboren bent en waar en wanneer en naar school. Alles vertel eens.
SPEAKER_02Dat we alles moeten stellen. Dat was een koude 10 januari 1996. 96. Mooi Bordeojaar. Mooi Bordeojaar, iets minder Elsasjaar. Heel veel mooie zoetewijnen komen er uit de Elsas uit 96. Maar ja, 96 geboren in Apeldoorn, geboren en getogen nog steeds. Apeldoorn. Apeldoorn zijn moeder, Groningse vader. Die kwam uit Delftzelf origineel. En ja, dat ben ik. En volgens ben ik een beetje in het wijn gekomen doordat ik altijd naar Twin voor Kitchen keek. Toen zeiden mijn ouders van hallo, stop dan nou eigenlijk een keertje mee. Ga gewoon lekker naar hotelschool. Ga er wat mee doen. Want ja, het was misschien een beetje saai voor mijn ouders om alleen maar kookprogramma's te zien.
SPEAKER_05Heb jij ook geheel tijd dat die stukjes wegvalt?
SPEAKER_01Ja, iets dichterbij, dan is het prima. Geen probleem. Of de microfoon dichterbij zetten.
SPEAKER_05Je moet net zo doen alsof je een popstad bent dat je je microfoon bijna op eet. Ja, precies. Back to top. En toen ging je naar de hotelschool in Amersfoort.
SPEAKER_02Leerotel het klooster is dat, dat is een middelbare hotelschool. Daar heb ik gewoon de hotelschool afgerond, zeg maar. En er is heel veel stages gelopen. En vervolgens dacht ik van nou ja, dat hele stukje wijn, dat lesje wijn dat er ook bij zat, dat ging me eigenlijk redelijk makkelijk af. Dat eerste examen, wat is dat, Sven, heette dat destijds nog, SDN. Dat had ik ook mijn slag enwipel gehaald. En toen dacht ik, daar ga ik mee verder, dat lijkt me leuk. Ook omdat ik eigenlijk altijd al in de Elswers kwam en dacht van nou ja, dat is wel een onderwerp waar ik me in kan vinden. Gewoon eens even kijken of dat wat is. Daarna ga je dan doorstuderen. Je gaat SDN 2 doen en daarna WZ, WSCT, als ik het beter moet zeggen. Bja en Anje van Hof en Edwin Raben bij de Academie van Gastronomie. En dan vervolgens dus ook de hele opleiding gedaan, Gastronoosomie, level 3. En dat zijn eigenlijk mijn enige opleidingen. Genoeg toch?
SPEAKER_05Maar je was eigenlijk getriggerd toen al door de Elsas.
SPEAKER_02Do de Elsas, ja. Want mijn ouders namen me als kind eigenlijk al mee. Ik heb nog ergens een foto dat ik boven de fermenterende drap hang in de armen van mijn vader, zeg maar.
SPEAKER_05Dat had je er bijna heel laten vallen.
SPEAKER_02En dat trigger toch een soort dorst voor de rest van je leven, voor wijn en in dat geval, dus heel veel Rieseling. Riesling.
SPEAKER_05Ja, kijk, daar hebben we in ieder geval wel een Common Ground Court. Ja, daar hebben we Riesling zijn we ook al van. Dat denk ik.
SPEAKER_02Als ik je ook hoor over Donhof en over al die mooie GG's uit Duitsland. Ja, dat klopt. Ik heb mijn Elsas soort van GG Grangru dus mee. Maar dan voor een betere prijs dan de gemiddelde GG, die je daar zou kunt krijgen.
SPEAKER_01Wij zijn erg benieuwd straks.
SPEAKER_05Dat is meteen al een forse uitspraak, want we kennen de weg, goed, daar halen we van. Zeker. Maar is er ook één wijn geweest waar je denkt van nou, ik dronk die wijn en dat was echt pas. Spot on. Vond ik fantastisch.
SPEAKER_02Ja, het was meer een serie van wijnen. En het doorhebben dat een soort van consistentie in het maken van wijn echt heel erg mooi is. Want ik heb al vaker weinig gehad waarvan ik dacht van oké, dat is wel echt heel lekker. Een kindje van André Thomas. Volgens mij is dat Amerswier. Een Pinotrie genaamd Zand een hele mooie zachte zandbodem. In dat kuiltje helemaal onderin, op een soort leren bankje kunnen proeven. Dat was net klaar en dat zat vol met leven. En dat was de eerste keer dat ik echt dacht van oké, wijn is een levend product. Dat snapte ik eerder nog niet. En toen was ik 16, 17, denk ik. Toen snapte ik wat bijna een beetje begon te zijn. Toen mocht ik ook al drinken, want dat was net, mijn generatie is net de leeftijd van 16. En toen ik 18 werd, mocht ik tien dagen niet drinken voordat ik weer mocht drinken.
SPEAKER_05Ja, heel verwarr. Ik denk dat je die tien dagen worden overgeslagen.
SPEAKER_02Maar vervolgens, ja, één wijn die me wel echt heel erg bijstaat, was van Georges en Claude Vrijbourger in Bergheim. Dat was volgens mij een hele mooie pinugrie, gewoon standaardkwaliteit Pinogrie. Maar omdat het Berkheim is, is dat gewoon top terwa. En dat was jaar op rij was dat gewoon heel erg mooi. En dat merkte ik voor mijn ouders, die kochten dat jaar op rij ook. En dat was gewoon altijd heel erg goed. Ik weet nog zo dat ik dan daar in het keldtje zit met mijn notitieblokje alles te noteren wat mijn ouders aan het zeggen waren en wat de bijmakers aan het zeggen waren. Het oude omaatje zat in het hoekje nog wat aardappeltjes te schillen. En de zuurkel stond in de hoek ook nog, zeg maar, met een dekeltroom van te bubbelen. Zo koud. Dus dat zijn wel de herinneringen die mij hebben getriggerd om de lijn in te gaan.
SPEAKER_05Ja, gastronomisch, is Elsers natuurlijk top. Prachtig. Heel veel sterren, is dat wel allemaal boer gerechten, het is niet heel verfijnd. Maar ik vind het wel lekker, maar echt die dat, ik heb me dat door zo'n Elsasser wijnboer laten uitleggen, bij Claudietricht was dat ooit. In Kinsheim, geloof ik. En die zei tegen mij van weet je, ik zeg, waar hebben jullie hier toch eigenlijk veel stoofschotels en zo? En heeft ze me uitgelegd hoe dat kwam?
SPEAKER_02Dat verhaal ken ik niet, nee. Waarom het nou eens precies de stofschotel zijn?
SPEAKER_05Vroeger werkte iedereen op het land, ook de vrouwen. En tussen de middag, dan kwamen ze thuis om te lunchen. Dan werd geluncht, dan werd ook meteen de stoofschotel klaargemaakt. Dan gingen dan de oven in, als die houtkachel, weet je wel, of op turf, of op hout. Dan werd dan in zo'n deurtje gezet, stoofschotel erin. Dan gingen ze weer het land op. En als ze dan s'avonds om nu 6, 7 van het land afkwamen, dan was het eten klaar.
SPEAKER_02Perfect, toch?
SPEAKER_05Ja, daar komt het vandaan.
SPEAKER_02Ja, perfect.
SPEAKER_05En natuurlijk heel voedzaam, want werk op het land is zwaar. Dus heb je wel wat calorieën. Koolhydraten verstouwen. En daar komt dat vandaan, dat wist ik dus niet.
SPEAKER_02Wat een mooi verhaal. Ja zeker. Maar verfijning vind ik toch wel van toepassing in de Elzers. Vooral gezien, ja, maar ik zei het al, heel veel sterren natuurlijk. De hoogste dichtheid aan Michelinster, waar dan ook eigenlijk.
SPEAKER_05Il Hoyzen.
SPEAKER_02Drie sterren, het sumum. Ze zijn er eentje kwijt. Eentje kwijt. Toen ik er nog kwam. Dat kwam voor een kopje kopje, want de rest konden we niet betalen. Was het nog drie sterren, en toen zei ik van oh, wat mooi.
SPEAKER_05Nee, maar culinair. En dat heeft, maar goed, je weet, ik ben er natuurlijk ook al een keer geweest. En dan zie je al die Duitse vakwerkhuizen. Je ziet ook allemaal Duitse namen, Kienzheim, Schosberg. Wat heeft natuurlijk, want ik had het ook even opgezocht, had je het doorgestuurd. Nogal wat Duitse invloeden. Want ik heb het een beetje historisch opgezocht. T 1648 horen de Elsers bij het heilige Roomse Rijk. Daarna is het na de 30jarige oorlog, dat was in 1870, kwam het bij Frankrijk. Toen van 1871 tot 1980 1918 werd het geannexeerd door het Duitse Rijk. En in 1918, toen hadden die Duitsers eerst wilde verloren, kwam het weer bij Frankrijk. In 1940 tot 45 werd het weer genazeerd. Da werd het weer Duits gemaakt, eindelijk bijna alweer. En in 1945 is het weer bij Frankrijk gekomen.
SPEAKER_01Wat hadden ze weer een keer de maas?
SPEAKER_05Sinds 1945 hoorde definitief bij Frankrijk, maar met die Duitsers weet je nooit.
SPEAKER_02Ook die 30 jaar geoorlog. Ik kan wel wat zeggen, want dat was een gekke tijd natuurlijk. Alles was chaos. En in die tijd, volgens mij waren het de Zweden die daar ook aan het vechten waren in dat stukje. En die hadden in Woertenberg zij druiven meegenomen. En in Woertenberg, dat ken je zelf hartstikke goed, ook veel mooie rode wijnen natuurlijk, en dan had ze Pinot Noir mee. Toen natuurlijk een lange oorlog, dus je moest nog wel drinken en je moest vechten. Dus je moest wat Dutch courage hebben, zoals ze dat noemen. Dus ze gingen wijn maken. En de druiven die ze mee hadden genomen, waren dus Pinot Noir druiven. En die hebben ze in het noorden van de Elsas, in de Wasstra, dus, hebben ze daar wat geplant. En dus eigenlijk wat we nu een soort van nieuw vinden aan Pinot Noir in de Elsas, is eigenlijk al heel erg oud. En dat is ook een stukje heritage die ze kunnen meenemen in de toekomst. Het is wel een gek verhaal dat de Zweden hebben gezorgd dat Pinot Noir in de Elsheid.
SPEAKER_05Dat wist ik dan weer niet. En zo zitten we van elkaar allemaal te leren. Daar hebben we de podcast ook voor te houden. En daarom zie je ook al die Duitse invloeden natuurlijk. Als je in die dorpjes komt en zo. Vindt het een prachtig gebied oorigens. Dus echt heel mooi. Je kunt er geweldig wandelen, geweldig fietsen, daar weet je natuurlijk alles van. En je kunt ook geweldig eten daar, daar weet je ook alles van.
SPEAKER_01Romantisch.
SPEAKER_05En ja, is heel romantisch. En ja, hoog antonpiek gehaald. Misschien voor de jeugd vinden ze misschien wat te kneuterig, maar op onze leeftijd vind je dat mooi.
SPEAKER_02Ik vind het hartstikke mooi. En misschien ben ik niet meer jeugd op mijn dertig jaar.
SPEAKER_01Wij schelen niet zo heel veel.
SPEAKER_05Jullie zijn jonge daar, denk ik. Andere gedaan. Maar het is van in, rolatorgehalte is best hoog.
SPEAKER_01Ja, een beetje net als in de moezelop. In de Moezel ook in het al. De bussen komen aan met de roators en terra.
SPEAKER_05Dat wel.
SPEAKER_01In de moezelen wat hoger denk ik.
SPEAKER_05Maar het is echt een prachtig gebied.
SPEAKER_02Het is het mooiste om dan wellicht ook niet de dorpjes zoals Ricquer en Ribeauville op te zoeken. Dat zijn natuurlijk de hotspots voor toerisme. Maar juist de kleinere dorpjes zoals een roder of een bar of een Antla of zo te zoeken. Wat niet heel klein zijn, maar meer onontdekt voor de gemiddelde mensen.
SPEAKER_01Daar komen niet die grote bussen aan.
SPEAKER_02Nee, daarom. Er staan wel hele mooie kerkjes, niet een close cent-achtig kerkje natuurlijk, maar wel hele mooie plekken om ook te zijn.
SPEAKER_01Beter een beetje verspreiden. Zeker. Dat is met de meeste dingen, toch? Je moet een beetje verder kijken dan die neus lang is. En juist van die kleine gebieden leren.
SPEAKER_02Als je mijn gids nodig hebt.
SPEAKER_01Weten je te vinden op Instagram?
SPEAKER_05Ja, want Benjamin Benjamin On Wine, dat is jouw Instagram. Benjamin On Wine. En er staat eronder: Always sipping Elsas.
SPEAKER_01Dus voor de mensen die luisteren en nog verdiepende vragen hebben, als je nog niet in deze podcast er straks aan je trekken toe komt, dan kun je altijd een DM sturen toch?
SPEAKER_02Soms staan mijn DM's helemaal rood.
SPEAKER_01Alles staat in de show notes ook.
SPEAKER_05Ja, goed, heel goed. De Elsas. Ik laat jou heel even aan het woord over hoe het allemaal is ontstaan, en we weten al een beetje nu van de 30-jarige oorlog. Het woord is dan, want ik moet wat minder praten hoor ik van iedereen. Gij gang?
SPEAKER_02De Elsas, dus Noordoost-Frankrijk. Ongeveer je schreef 15.500 hectare, ongeveer 16.000 hectare officieel volgens mij. Produceert 121 miljoen flessen op jaar basis, dat is best wel een productie. En het staat vooral bekend om frisse witte wijnen. Wat 90% van de productie is, een klein beetje pinoir in vorm van rood. En wat er vooral aan het gebeuren is in de Elsers, is dat ze steeds bekender worden om hun creantwijnen, hun bubbels. Als mooi alternatief voor de champagne.
SPEAKER_05Ik dacht gezegd te hebben, nee, interpeer nu al, ik pak even de creman. Weet je er een meegenomen? Ga rustig verder, ik pak hem uit de koelkast.
SPEAKER_02Dus Noordoost-Frankrijk. En wat daar eigenlijk gebeurd is, 150 miljoen jaar geleden was het een heel mooie gebergte, zeebodem. Toen is het een beetje gaan schuiven, heel veel aardbevingen geweest. En toen is alles in elkaar geknald. En daar is eigenlijk de rij doorheen gaan stromen in dat stukje. En bij dat in elkaar knallen zijn eigenlijk al die gesteentes die anders verder de grond ingaan. Zijn allemaal naar boven gekomen en zijn hebben daarvoor gezorgd dat je alle verschillende soorten bodemsoorten die je hebt ongeveer.
SPEAKER_01Dus dat is de reden dat daar zoveel verschillende bodemsoorten zijn.
SPEAKER_02Ja, het zijn 13 verschillende soorten bodemsoorten, wellicht complex, maar het zorgt wel voor het unieke karakter van de Elzasbijnen. En ja, je hebt dus mergelgrond, je hebt kleigond, je hebt vulkanische grond. En alles wat er tussen zit. Gnais hebben ze er, kalkbodem, moeschelkalk. Ja, genoeg. Genoeg om te kiezen. Je kunt ermee kwartetten en heb je een mooie mix. Vooral omdat er ook de combinaties tussen de twee al de verschillende soorten bodemsoorten ook heel veel zijn. Dus je hebt wel 13 verschillende soorten bodemsoorten, maar die kunnen altijd nog gemixt worden met elkaar. Dan krijg je overal waar je zit, net zoals in de microklimaatjes van de Bogonien. Heb je eigenlijk heel veel diversiteit.
SPEAKER_01Ws heb je zelfs wijngraden, waar dus een halve wijn gaat dat is en een halve wijn gaat dat toch?
SPEAKER_02Exact. Net buiten zeggen, Sherwiel. Dan heb je een heupeltje erboven. En dat loopt heel gloiend. Maar als je daar overheen loopt, dan zie je ineens van ja, een daar stukje, is de bodem heel erg bijna roodachtig. Heel veel ijzer in de bodem. En daar verderop is het heel wit en lijkt het bijna op gerest, zeg maar, wat dat betreft. Dat is echt compleet tegenstrijdig, maar dat is gewoon hoe het daar ligt. Er is niks aan gedaan. Het is allemaal natuurlijk. Hoe natuurlijk het allemaal natuurlijk.
SPEAKER_05Ik heb hier de kremel. Van firma Justin Boksler. Is dat familie van de grote boksler? Ja, verre familie. En in mijn gebied is alles familie van elkaar trouwens.
SPEAKER_02Het is leuk, boksler, Charlotte en Florin Wies, Charlotte Boksler en Florin Wies, dat zijn neven en nicht van elkaar. Ze zijn officieel, zijn de familie van de kijk, mooi geluidje. Van de Albert Boksler, familie dat zit net verderop in een straatje. Maar volgens mij was het een oom van de oom, wat er dan familie is.
SPEAKER_05Zoals een goed Frans betaald, staat er ook geen enkele informatie op het etiket of op het back label, het is een crement. En daar houden we helemaal niet op. Er staan geen druivensoorten op, er staat geen dosage op, er staat geen surlat op. Er staat gewoon helemaal niks op. Dat vind ik altijd al heel slecht. Dat is niet alleen in de Elsas zo. In heel Frankrijk ongeveer zo, maar ook niet alle Duitsers doen dat trouwens. Het wordt wel steeds beter. Maar een backlabel met enige informatie, toch? Daar ben je het er wel mee mee. Daar ben ik het hartstikke met je eens. Weet jij hier wat van?
SPEAKER_02Ik weet er wel een beetje wel van. Het zijn vooral Pinot variëteiten. En in dit geval groten deels Pinot Bla. En dus Pinot ook, zeg maar. Wat dus familie van elkaar is. En dat wordt vaak gepland in de Creman. Voor hun toch wel wat neutralere stijlen. Want ja, Pinot Blanc gaan we zo meteen waarschijnlijk ook ongetwijfeld over hebben, Marcel. Pinot Blain, en Wijsburg under uit Duitsland. Daar zijn we zeker, en dat maakt gewoon een mooie basis voorelade kwaliteit. En dit ligt dan ongeveer 20 maanden zo lade. En ja, dat maakt gewoon zo stijl.
SPEAKER_05Ja, maar 20 maanden sur latte, dat is al dat al bijna twee jaar. Dat vind ik al een hele mooie hoeveelheid. Het is meer dan de minimale rijping in de champagne.
SPEAKER_01Zeker, maar dat heb je ook meteen in de neus, toch?
SPEAKER_05Maar iets over een dosage of zo. Ik zie in de Fystechniek zie ik 0,5 staan. 0,5 dosage.
SPEAKER_02Gram suiker in het eigen.
SPEAKER_05Ja, 0,5 gram per liter. Dat is heel weinig. Maar ik had net even, het scheelt echt per tiende gram. Dat je net even die zip krijgt, ruikt al heerlijk om te beginnen. Ja, het is Pinot Blanc, Pinot Savoir.
SPEAKER_02En andere variante.
SPEAKER_05Geen Pinot Noir.
SPEAKER_02Geen Pinot Noir, mogelijk Pinot Grie. En Pinot Gri kan wel een beetje zo'n zo'n zware die kleur krijgen.
SPEAKER_05Ja, omdat die kleur zo oké. Maar Pinot Grief natuurlijk wat minder zuur.
SPEAKER_02Minder zuur. Maar wat je in het dorpje hebt, dat is Nierenmoorspier. Het is een heel mooi gek valtje, eigenlijk. Het zit er echt een soort van ingedrukt in het valleidje. En het is heel erg warm in het stukje. De Wijngaard waar het aankomt, komt volgens mij rechtstreeks zuid-facing. Hoe komt hij vandaan, zeg maar?
SPEAKER_05Komen we straks ook nog op terug over de global heating en überhaupt warm. Ik vind het hele mooie mousse. Het is heel verfijnd, maar ook genoeg zuur. Mooie zuurraad erin.
SPEAKER_02En genoeg brioche tonen en een beetje dat gelagerde. Het is zeker geen. Het is wel alternatief voor champagne, in mijn ogen wel.
SPEAKER_05Luisteren, ik ben best een champagnefreak, zoals je weet, maar voor elk moment is er wel wat. En als je een heel goed gemaakte crement hebt of zo, waar het ook vandaan komt, in dit geval de Elsas. Kijk, als ik ergens kom, of ik heb thuis een wat groter publiek en dan ga ik een fles champagne pakken voor vijftientjes. En dan is dit prima om te drinken, heerlijk.
SPEAKER_02Dat zal het zijn rond de 20 euro, 25 euro max, denk ik.
SPEAKER_05Ja, dat weet ik niet. Je hebt hem gekocht. Nee, maar ik vind dat voor 20, 25 euro om en nabij is vind ik dit een prima kwaliteit. Kun je zeker niets van zeggen.
SPEAKER_02En dat is ook de reden waarom het zo opgepakt wordt door de hele markt. Want het is gewoon een prima alternatief. En dat stukje prima en het verder doorstaan daarin. Want het is natuurlijk relatief basiskwaliteit. Je hebt betere kwaliteiten en mensen die er 22 maanden sur lat gaan doen. En dan echt een te waarde voor uitkiezen en er inslink voor kiezen. Die zitten er echt tussen.
SPEAKER_05Die zit er wel tussen. Ik ben ze namelijk nog nooit tegengekomen. Want dan weet ik weer te weinig van. Ze zit er altijd op te mopperen, maar ik weet er te weinig van. Maar wat ik dan jammer vind, wat ik dan vond, excuseer dat ik maar je interpeerde. Ik vind dit hartstikke lekker hoor. Maar ik weet niet dat er in de Elsos meerdere producenten zijn die echt op Crebangebied aan de weg tippen. Wat je in Duitsland dus wel ziet, dan waren die van Holberledweg puiken. En die van Joghe, 60 maanden surat. En dan Charonet. Nou, als je dat blind krijgt, Benjamin. Dan zeg je niet van dit is geen champagne volgens mij. En dat misigt dan een beetje in de elsers. Dat wijnboeren echt een beetje doorschakelen. van nou jongens, we hebben mooie spullen. Dan gaan we ze even een Wijn reserve bouwen. En dan gaan we die wijn mooie composities maken in de wijn. En dat dan 48 maanden, 60 maanden, misschien zelfs nog langer sur lat leggen om dan echt een. Heel mooi product voor te maken, wat het ook meer mag kosten. Maar dat zie ik in de Elsas niet. Klopt dat?
SPEAKER_02Ja, het klopt. Want het wordt wel gemaakt, maar in kleine oplages. Dat zijn natuurlijk duurdere wijnen. En wat je ook ziet, de grootste verkopen van Elzas is in de domestic market in de Elsas zelf en in toerisme. Dus ik denk toch nog geen 30% van wat er gemaakt wordt in de Elzas, komt naar buiten toe. Dus zien de gemiddelde Nederlandse consumentie dat eigenlijk niet. En daarom, je hebt een paar families die het origineel waren opgestart in de jaren 70 of begin jaren 80. Vijf of zes wijnhuizen, die echt door de grote namen zijn, dus ook een naam voor de Big Five of iets dergelijks. Niet gerelateerd zijn. Daarvoor gaan we krijgen. Maar die waren dus begonnen met het hele idee van creman maken. En daar is ook de appellatie voor aangepast. En daardoor en die maken we hele mooie creman wijnen die ook wat liggen?
SPEAKER_05Ja, maar die zijn dus wel in de minderheid.
SPEAKER_02Die zijn zeker in de minderheid.
SPEAKER_05Jij laat het woord vallen van ja, die zijn dan wel wat te duur. We waren laatst met Julian Holber op. Kijk, je weet dat de wijnconsumptie wereldwijd dalende is. En wij hebben stellig wel de indruk dat mensen minder drinken, maar wel beter. Dus Holber bijvoorbeeld, die wijnen zijn, hij is altijd uitverkocht. Terwijl de grote jongens die op prijs werken, die hebben veel wijn. En in de Elsers heb ik vaak de indruk dat die wijnboeren altijd toch wel een beetje op een prijsniveau zitten te hameren. En dat vind ik mijn grote kritiek op de Elsers. Met zo'n terroir, waar je het net over had, 13 verschillende terros. Vind je daar toch graniet aan toe, vulkanisch en mergel, alles is er. Met die drijfensoorten die erop liggen, onder andere, je bent natuurlijk een Riesling man. En dat je er gewoon veel meer uit kan halen. Dat is mijn kritiek op de Elsas.
SPEAKER_02Snap ik? Ja, even ter referentie. In de Elsas begroeit Riesling, Pinot Blanc, Muscat, Coetsumer, Pinot Gri, Sylvaner, Schatzla, Pinot Noir. Noem het maar op, het zijn er een hoop, zelfs Savannah en Rosé in het kleine dorpje Kleven naar de Eilingen. En dat zijn dus villagewijnen in de hele regio. En dat zorgt eigenlijk wel voor een hele diversiteit, maar ook voor heel veel complexiteit en dat de consument het niet snapt. En ze komen van een heel diep tal. Want in de jaren negenti of zo. O sowieso na de oorlogen werd er alleen maar gehamerd op meer productie en minder kwaliteit. Want er moest gewoon geproduceerd worden. Men vond het leven weer leuk en er moest gedronken worden daarover. Dat heeft zich net, net zoals in de Provence en andere regio's. Er werd heel veel bloekwijn geproduceerd. En Elsers heeft een hele tijd zit te slapen op het idee dat wij nog veel geproduceerd moesten worden. Er zijn ook heel veel ko-hoops. En ze willen zitten slapen op suiker. De hele markt gaat door op minder suiker en minder alcohol. Dat heeft de Elsers een beetje laten liggen voor een paar tien jaar.
SPEAKER_01Iets te later meegaan.
SPEAKER_02Ja, en toen ze eenmaal door hadden dat de markt vroeg om drogere wijnen, was het eigenlijk al te laat om echt te reageren daarop of mee in te spelen. Inmiddels hebben ze het door en inmiddels zijn de wijnen ook over het algemeen droog. Het enige punt is wel, het wordt dus droog genoemd, en je ziet het in de chemische resultaten dat het allemaal droog is, maar het proeft niet altijd even droog. Omdat het zo warm is en droog, is het toch wel prettiger.
SPEAKER_05Maar je was dan straks, we hadden het over cremal. Toen hebben we deze gepakt. Maar ga door met je verhaal waar je gebleven was. Ik ben één en al oor.
SPEAKER_02Waar we gebleven waren betreft de regio.
SPEAKER_05Ja, op een gegeven moment liet je het woord Cremant vallen. En ik denk, het is half drie en wordt tijd voor apparitief. Waar was je gebleven? Maar je had op papier staan van alles. Ja, ik heb heel ook op mooi, fijn.
SPEAKER_02Laten we dan verder gaan met appellaties. Er zijn drie systemen eigenlijk in de appellaties. Dus je hebt gewoon het algemene AOC, daar valt eigenlijk het gros onder. Je hebt vervolgens dus de crimandos en de cruus, de Grancruus. En 4% van die hele productie, van die 121 miljoen flessen, is maar crancru. Dus dat is minimaal. 4%? 4%. Dat is minimaal. Maar we hebben het allemaal wel over, die crancruus en het is allemaal het interessantste wat er kan zijn en het lekkerste, vind ik vaak. Maar ja, dat is niet waar de handel in zit wat dat betreft.
SPEAKER_05Als ik het even met als je 4%, ja, oké. Terwijl het toch best wel een hoop crancruus zijn, zijn er 51. Dus een 52ste in de maak, las ik gisteren. Ik had gisteren wat te lezen en er was een 52e waren ze mee bezig. Ik weet niet welke het is overigens. Ik had gehoopt dat jij dat wist.
SPEAKER_02Daar kan ik nog niks over zeggen.
SPEAKER_05In ieder geval zijn er 51 Grand Cruus. Op 15.000 hectare. Dat is best een hoop. En sommige Grandcru's zijn ook echt groot in oppervlakte.
SPEAKER_02Ja, zoals de Sosberg is 91 hectare.
SPEAKER_05En dat is allemaal Grand Cru.
SPEAKER_02Allemaal Grancruus is ook heel veel commentaar op. En ze zijn ook volop bezig om de regelgeving aan te passen. Zo hebben ze dus twee jaar terug. Laten we even teruggaan naar het stukje regulatie. En het is over druiven gehad. En op de Grandcruus mogen alleen maar de nobele druiven verbouwd worden. Dus Riesling, Pincrie, De Woods en Muscat. En Pinot Noir. En Pinot Noir, precies.
SPEAKER_05Sinds 2022.
SPEAKER_022022 op de Kersperk de Par en op de Hengst. Hengst ken je van je hebt voorheen met Jos Meijer gewerkt, denk ik.
SPEAKER_05Ik heb daar niet gewerkt, maar nee, meegewend. Maar ik heb het wel een aantal keren gedronken.
SPEAKER_02En ik vind dat een dat vind ik dus een hele goede producent. Precies. En die gaat ook mee met zijn tijd. En die doet het allemaal uitstekend. Die doet het heel goed. Dus het groeien van de Elsas door de jaren heen, met de appellati, regulering en dergelijke. Dat ze nu ook Pinot Noir kunnen botelen als zijn de crancru. Wij gaan straks een Pinot Noir proeven ook. En de laatste toevoeging was in 1924 met crancruvoorboer. Dat is de laatste. En dat zijn dus allemaal crancrues die al crancrues waren. Eerst was er mij gevraagd van zijn er dan meerdere crancru's nu, of zijn er 52 of 53 crancruus, dat is niet het geval. Dat zijn gewoon crancruus die al crancruus waren en daar is een aanpassing aan geweest. Dus dat werkt nu wel heel erg goed. En je ziet de kwaliteit die daarin geboddeld wordt, dat zijn dan weinig van 40, 50 euro. Omdat dat hele oude stokken zijn, dat zijn 60, 70 jaar oude stokken. Het zorgt ook voor meer intensiteit.
SPEAKER_05Bewerken is daar ook een dingetje, natuurlijk. Want de percentage, de hellingpercentages zijn fors.
SPEAKER_02Nou ja, de rangende tand is de stilste wijngaart in Europa, volgens mij.
SPEAKER_05Ja, ongeveer wel. Daar ga je niet meer een tractor op.
SPEAKER_02Nee, daar is volgens mij wel eens een keertje iemand overleden tijdens het oogste. Dat die naar beneden. Naar beneden is gedonderd?
SPEAKER_05Nee, maar het is allemaal handmatig werk, dus dat kost altijd veel meer tijd en dus geld. Precies.
SPEAKER_02En nog twee andere stukjes in de hele regulatie van de Elsa zijn de comune, de villagewijnen, zoals je dat in de Bonnie zou noemen. Dus dat zijn dorpjes zoals Rodern, Rot, Heiligenstein. Roef en zo. Dus dan mag je dan een wijn, Riesling de Sherbiler noemen, of een Pinot Noir Code de Roefag of iets dergelijks. Dat zijn nog tussen stukjes die eigenlijk niet vaak gezien worden, maar Muret die botelt bijvoorbeeld een hele fijne Code de Roefag Pinot Noir en een Code Roefag Riesling. Die gewoon net iets meer zijn dan de gemiddelde.
SPEAKER_05Muret heb ik een keer gekocht. Die was trouwens niet goedkoop. Volgens mij was het 65 euro of zo. In een winkeltje en boom. Ik zag hem en ik had Las Daniels over geschreven in de perswijn. En toen zag ik die fles per toeval liggen. Normaal renek de Elzaschappen altijd voorbij.
SPEAKER_02Zo hoor ik het niet graag.
SPEAKER_05En toen viel mijn oog alleen op die Pinot Noir. En toen dacht ik van wacht eens even, dat is die.
SPEAKER_02Het zijn ook net de labels, en ze doen het ook al een hele tijd heel erg goed. Ze geven het ook al jaren door. En het mooie bij Muret is, ze kijken het letterlijk uit op de Grangru, waar ze nu een Pinot Noir Grangru van gemaakt hebben, die in de oude keuken van oma. Heb ik toen zitten proeven, heeft ze mij een sira meegegeven. Een sira.
SPEAKER_05Ook een sira.
SPEAKER_02Want dat is het probleem van de klimaatverandering natuurlijk. Dat alles zo onvoorstelbaar droog wordt, want heel erg gigantisch warm wordt het niet in de Heilsers. Het warmste wat ooit gemeten is, is 38 graden. 38 graden net een dorpje boven hoeveel van zijn. Dat valt nog wel mee. Dat is heet.
SPEAKER_0538 graden, dat is wel heet, maar het kan heter. Als je naar Zuid-Spanje komt, dan weer veel. Maar 38 graden is nog te doen. Maar water is een probleem.
SPEAKER_02Zeker. Vooral de Slosberg. Daar hebben sommige mensen gewoon Riegeling eruit gehaald en vervangen door Crenersnoar en Syra om zomaar gewoon iets te kunnen verhouden.
SPEAKER_05Maar die wijnen worden, die worden dan ook als monocepage. Worden die überhaupt op de markt gebracht, die wijnen, of is dat?
SPEAKER_02Je hebt nu twee wijnen die echt op de markt zitten. Dat zijn producties van 300 of 500 flessen. Je hebt Mayer Van Nee in Cadstenthal. Die maakt een sira. Twee of drie jaar ganger gemaakt. En je hebt Muret helemaal in het zuiden in Roef. En dat zijn wel echt goede siera. Jenses Robinson schreek.
SPEAKER_05Maar wat vindt de Appalachon controleer daarvan?
SPEAKER_02Ja, die vindt er niet zo heel veel van. En die heeft het juist aangepast dat dat mag. Volgens mij was dat vorig jaar. Els als producenten mogen experimenteren met drijven zoals Syra, Nebbiolo, zelfs, Grenache, en wel Pibedrijven, zoals we hier ook in Nederland hebben, zoals Joan Nieter en Soemia.
SPEAKER_05Maar ik kan me voorstellen dat je geen A appalacien controleer als dat ziet. En dan vervolgens Sira op het etiket.
SPEAKER_02Dat zijn meer blend variëteiten.
SPEAKER_05Wat was Van de France?
SPEAKER_02Ja, over het algemeen, als ze bottelen, dan maken ze daar een Vend de France van. Dan zetten gewoon grote koeien letters. Zintoemrecht erop. Sint Hoemrecht heeft een Chardonnay die die bottelt als Chardonet. Ja, daar is.
SPEAKER_05Die heb ik al eens op. Heel lang geleden, zelfs. Misschien wel 20 jaar geleden, kwamen die wij een keer tegen Chardonet.
SPEAKER_02Dat is ook een voorbeeld van een producent die vooraans staat in de ontwikkelingen en gewoon altijd doet wat ze moeten doen om bij te blijven. Maar dat is dus een Chardonnay die ze gewoon botelen. Wat normaal alleen maar voor Cramon bedoeld is.
SPEAKER_05Die heb ik daar gekocht. Want ik ben bij Sint Hoenbrecht geweest, al twintig jaar geleden, hadden ze net die hele nieuwe kelder, of net, die had ze een jaar 5, 6 of zo. Dat ziet er wel uit. Godste christene zielen. En ik heb toen een rotleiding gehad nog van die oude baas, nog, van de vader van hoe heet hij nou tegenwoordig? Heel Maan Prowijn, hè trouwens. Van Sint Hombre. Olivier.
SPEAKER_02Oh, ja, Olivier Hombrecht.
SPEAKER_05En ik heb de rolleding gehad van zijn pa. En toen vertelde hij mij ook, toen liepen we daar ook de kelder zijn en was stonden allemaal die voeders. Het was hartstikke koud hé, het was gewoon echt 10, 12 graden of zo. En toen zei hij van dat ze jaren bezig zijn geweest om een gistcultuur zelf te hebben daarom überhaupt op die temperaturen de vergisting op gang te houden.
SPEAKER_02Volgens mij is Sintoprecht ook biodynamisch. Dus ze willen natuurlijk helemaal eigen culturen en geen gistakjes of wat dan ook. Geen Souvian Blanc praktijk, dat je denkt van nou, ik wil nu een groene wijn hebben, laat ik er maar deze gist ingooien. Dat doen ze daar niet. Of sowieso natuurlijk precies. Dat is sowieso een heel groot ding in de Elsas. Bio en biodynamisch. Heel erg veel. Er staan echt vooraan wat dat betreft. De grootste regio dichtheid in bio en biodynamische wijnen. In de Elsas.
SPEAKER_01Heeft dat ook te maken dat het daar droog is. Zo weinig regen, dus weinig kans op schimmel.
SPEAKER_02Tenzij je de schimmel wilt voor de nobele rode.
SPEAKER_05Maar daar wil je niemand meer tegenwoordig. Daar komen we straks op. Daar heb ik een ding over gemaakt. Ga door over jouw over de Applaciant Controlere.
SPEAKER_02Er zit nog een stukje tussen. Dat zijn de Lodies. De afgebakende wijngaarden. Zometeen hebben we ook één twee Lodies.
SPEAKER_05Waarom staat er muziek aan?
SPEAKER_01Dat weet ik ook niet. Ja, ik zeg maar even pauze. Headwoord toe.
SPEAKER_05Ik hoor in één keer denk ik ook. Ja, we zijn weer terug, hè? Ik hoor muziek.
SPEAKER_02Zing het kerken uit. Lody. Ja, er zijn er, want ik ben dus bezig met een boek proberen te schrijven over de Elsas. En ik probeer ze dus allemaal in kaart te brengen en het is nogal een werk. Het zijn er namelijk rond de 430, heb ik nu in mijn sheet staan. En het is eigenlijk gewoon een wijnboer mag een aanvraag doen. Ik heb hier een hele leuke wijngaard. En ik noem dit zo. Of dat is van oudsher altijd al zo genoemd. Er is een keertje kerkje ingestort, noemen dat een soort van kiezenstukachtig gevoel.
SPEAKER_05En ja, straks had je het over een wijngaard met 93 hectare, dat was de Sosberg toch? En die is dus onderverdeeld in allemaal stukjes. En dat is de Leodie die jij bedoelt.
SPEAKER_02Dat is een mogelijkheid. Maar er zijn ook Leodies die dus absoluut niet gelieerd zijn aan een Crancru'. Sommige Leodies die mogen binnenkort mogelijk Primer Cru worden. Maar dat zit nog in de pileiding. Da moeten ze heel nog over nadenken. Hetzelfde dat ze vijf.
SPEAKER_05Dus ze gaan in de Elsers ook beginnen met Premier Cru.
SPEAKER_02Wellicht. Ja, komt er mogelijk aan. Want ze moesten ook tien jaar nadenken over of Pinot Noir wel goed gegaan.
SPEAKER_05Ja, de AC Frankrijk is niet heel snel. Ik weet dat ze in de McCall 15 of 20 jaar bezig geweest, zodat Premier Cruus uit de grondste.
SPEAKER_02Dus je hebt de Lity's die dus onderdeel zijn van een grotere wijngaard, zoals Clous Cent Une. Zoals Zentland en het cent ook twee close. Die dan bijna monopolisch zijn, zeg maar, van de wijnboeren. Clousin U, natuurlijk de bekendste, en de meest gelauerde Riegeling ter wereld. Nu kijk jou ook heel hard aan.
SPEAKER_05Ik kan me de tijd nog herinneren dat het ding vier tientjes kost. Ik weet niet wat de meest gelauerde riesling is dat zeg jij zelfs als lieve hebben, en kelleren dan.
SPEAKER_02Ik ga dan heel veel uit van de expertise van Jenses Robinson. Daar schrijf ik ook voor en heb ik heel veel mee. Geweldige inspiratie voor mij ook. En zij heeft vaak genoeg gezegd, of een van haar schrijvers. De mooiste riesling ter wereld.
SPEAKER_05Kijk, dan zijn ze waarschijnlijk nooit in Duitsland geweest. Dat denk ik ook niet. OBI en Max in Duitsland. Een heel oude toedrinking, Closant Hun. Die kom ik één keer in de drie jaar tegen. En ik moet wel zeggen, het is wel een fantastisch las wijn. Wat ik vaker tegenkom, is de kleine broertjes, Frederik in Mil. Maar dat komt, nu moet ik even een reclame gaan maken met Gal en Gal. Want daar kun je hem dan kropen. En heb je als je mas hebt de tweede voor de helft van de prijs. Ja, met die wilde wijndagen van hen. En dan kun je wel gekocht.
SPEAKER_01Ja, in 2018 heb ik een paar flessen van leven 35 euro per stuk. Omdat je nog schapkorting kreeg en een stalningkorting erovering.
SPEAKER_02Voor de 25% korting.
SPEAKER_01Ja, dat was het voor de 25, inderdaad.
SPEAKER_05Maar dan heb je hij is nu iets duurder wel. Hij zit nu op 40 euro. Maar dan heb je wel een heel mooi glas. Zelfs ik vind het lekker.
SPEAKER_02En dan heb je dat stukje petrol erin zitten. En vinden we dat lekker?
SPEAKER_01Misschien vinden jullie dat lekker? Ik vind dat geweldig. Wij hebben wel vaker genoemd dat wij noemen dat geen petrol, wij noemen dat grijpte Riesling.
SPEAKER_05Wij zijn niet meer petrol opgevoerd.
SPEAKER_02Ik hoor heel veel mensen inderdaad zeggen, petrol is niet een geur die bij Riesling hoort of een katen bij Souveram Blan. Het doet mij denken aan mijn jeugd als ik petrol ruik. Dus dat is altijd een positief ding. En ja, het is natuurlijk gewoon een stressgeurtje wat eruit komt uit de bedrijfjes. En ja, zo'n QV, Frederik Emiel is wel heel erg mooi.
SPEAKER_012019 is ook een heel goed beordeeld. Zeker.
SPEAKER_05Maar dan vind ik zo'n Close Cent Hunting top. Maar ik vind het wel een tikkie over prijd. Van tegenwoordig zit hij over de 200 euro de fles. 250 of zo. Ja, 250.
SPEAKER_02Meer wel. Als je een goed jaargang hebt, dan zit je al snel op 400 euro.
SPEAKER_05Dat vind ik echt een beetje too much. Dat is een bak geld. Ik ben wel maf, maar zo'n maf ben ik ook.
SPEAKER_02Dan heb je tenminste Lodie's. En het leuke aan Lodies is, je hebt de gigantische dure wijnen van een Cluster U. Maar je hebt ook wijnen van LOD's, die je daar kunt kopen voor 15 euro max. En dan heb je een Riesling, of een Pinugrie, of wat dan ook. Met een soort van krankru status. Of de kwaliteit ervan, maar dan voor een kleiner prijskaartje. Veel lekkerder dan de gewoon een gemiddelde AC Pinugrie of Riesling, maar dan erg te hoir gericht, zoals de meeste bij boeren dat doen, want dan moet je toch wel in de Elsos. Dat is het onderscheidend vermogen van de Elsers ook direct de diversiteit en het tewaar natuurlijk.
SPEAKER_05Maar ja, goed, zoals eigenlijk als je naar de Elsers gaat en je weet van tevoren dat je raden, ik zeg altijd tegen mensen, doe gewoon eerst een beetje je huiswerk, weet je ook. Lees een beetje op het internet. Informatie is tegenwoordig heel gemakkelijk te krijgen. Je hoeft geen boek meer te kopen of zo. Je kunt op het internet kijken van wie zijn er de goede wijnboeren, waar wordt een beetje leuk gewerkt, wie is aan de weg aan het timmeren en zo. Dat kun je allemaal opzoeken. En niet zomaar op de Bonnenvoie even ergens binnen van banden. Maar je moet wel iets verder lezen dan je neus lang is. Want anders vind je in de aante. Langs de weg. Provisie al.
SPEAKER_02Ja, en het is heel makkelijk, want het leukste, wat ik vaak zelf doe, is ik kijk heel veel naar kaarten van de Elsas. Want dan zie je hoe de lijnen lopen en waar dan de lijn is getrokken van de ene Lier die naar de andere Lier die. Want dat hadden we het net over. Zo'n terroir die kan zo verschillen. Dat dan net waar ze die lijn zetten, daar zal dan ook een andere bodem zitten. Of er zal iets anders aan de wind zijn, waardoor die net warmer wordt, of dat ze daar woest meer verbouwen in plaats van muzca of iets dergelijks. En dat maakt het zo interessant om naar kaarten te kijken van de Elsas. En dat doet de Gunvieron D Alzas doet dat heel goed. Die hebben een kaart gemaakt van alle Ludie uit de Elsas en de Crancruus en alle villagewijnen. Dus dat is heel goed naslagwerk voor als je een keertje naar de Elsas gaat en je wilt weten.
SPEAKER_05En hoe heet je website?
SPEAKER_02Weet je het vallen?fr. Gewoon even googlen. Google wit alles. Onderdeel van de Synvia.
SPEAKER_05Je zei net wat. Wat doe je met Jens Roberts dan?
SPEAKER_02Ik schrijf daar artikelen voor.
SPEAKER_05Waarom heb je dat straks niet verteld? Ik vroeg, wie ben jij? En ga je dat. Jij schrijft artikelen voor Jenses Roberts. Voor de Purple Pages.
SPEAKER_02Nou ja, voor de website. Ja, Purple Pages. Ik hoor het niet meer vaak als de purple pages, maar zo noemen ze het zelf wel.
SPEAKER_05Ja, maar ik ben een vrouw stempel.
SPEAKER_02Dan het hele verhaal. Ik heb voorheen bij de HANO's gewerkt in Apeldoorn. Deels op kantoor en deels in de verkoop. Dat was net toen ik de hotelschool afgerond had en nog een beetje aan het studeren was bij de academie voor gastronomie. Daarna dacht ik van, ik wil wat anders doen of iets meer doen. Mijn moeder is in de chemie heel erg opgeleid. En die werkte al jen bij het ziekenhuis. Dus dacht ik van misschien chemie en wijn of iets dergelijks. Nou, dan kom ik bij Meron uit, het wijnlaboratorium in Almere. En daar heb ik vijf jaar gewerkt en daar heb ik deels als hoofdproefpanel gezeten en gewoon als account manager. En daar deden ze eigenlijk, of dat doen ze nog steeds, heel goed werk om de kwaliteit van de supermarktwijnen van de Benelux te waarborgen. Dus daar proven ze of analyseren ze 7000 of 8000 wijnen per jaar. Om gewoon elke botteling na te gaan, is het nog zoals op origineel geoffereerd. En ook als Als je een reus zijn, dan kan het soms wel euren van, we hebben een kindje wijn die niet best is, of er is een keer wat aan de hand, misschien dit uitsteiden maar prima. Dan doen we een keertje een analyse bij Meron. En dan zeggen ze: ja, dit en dit en dit is er aan de hand. En dan moet je dit aan aanpassen, of dan moet je dit aan de wijnboer vertellen. En dan komt het weer goed met je wijn. Jij werkt nou bij de Generreu? Ja, sinds 2024, juni 2024, werk ik bij de General en dus nog steeds. En in die tussentijd dat ik bij de Hanos zit en tot en met nu, heb ik allemaal kleine schrijfopdrachten gedaan. Waaronder dus Trink magazine. Paulicidore ken je wel van je Duitslandparikula natuurlijk. Julia Harding. Nee, Julia Harding die schrijft voor Gens. Maar bijvoorbeeld voor Valstaff, voor de Drinks Business, voor Academie Divan Library en zo. Dat soort partijen heb ik allemaal een keertje of één artikel of twee artikelen voor geschreven. Ik heb wel een goede connectie met Trink. Dus die schrijf ik ook nog wel eens een keertje artikel voor binnenkort. En nu ben ik ook bezig voor James Robinson om meer een artikel te schrijven. En ja, het is gewoon een gigantische.
SPEAKER_05Ja, maar goed, je bent in ieder geval heel goed met je vak bezig. Dat flop. Want kijk, ik ben vinoloog geworden in 1988. Daarna heb ik er gewoon geen pasbe aan gedaan.
SPEAKER_01Maar je bent altijd wel aan het lezen natuurlijk.
SPEAKER_05Alleen de praktijk hou ik heel goed bij.
SPEAKER_02Ja, maar dat is het ook. In de Wijnwel kan je alles studeren wat je wilt, maar als je geen ervaring kunt opdoen, dan heb je soms heel weinig aan zo'n papiertje wellicht.
SPEAKER_05Nee, ik maak ook maar een grap. Ik lees ook ontzettend veel.
SPEAKER_01En je bent ook influencer. Semi-influencer.
SPEAKER_05Jawel, je hebt heel veel instra volgers heb jij. Je hebt twee keer zoveel volgers als ik.
SPEAKER_023000 volgers, of bijna 4000 volgers of zo.
SPEAKER_05Nee, meer. Vijf en een half. Vijf en half duizend.
SPEAKER_02Bijna.
SPEAKER_05Twee keer zoveel als ik. Maar ik ben nu pas een jaar bezig.
SPEAKER_02Ik ben niet een Cesar Majorine. Dat mocht niet. Daar ben ik ook al een tijdje mee bezig. En gewoon een keertje afgesplitst van mijn normale Instagram account. Want dat moest niet allemaal meer aan elkaar geleerd zijn. En toen wil wij op mijn normale account. Dat werd ook niet gewaardeerd destijds.
SPEAKER_05Die crean is op. Ga door met je verhaal. Pak ik wat moet pakken.
SPEAKER_02Eens even kijken. Ja, wat jullie willen.
SPEAKER_05Rusling achterin, toch?
SPEAKER_02Het punt is, in de Elsse beginnen spraak met Pinot Noir. Dat was een normale bijnen beginnen. Bubbels natuurlijk. We kunnen Pinot Noir doen. Pinot Noir heeft een beetje structuur. Dus hij kan best eerst en daarna spoelen. Dus Pino Noir is doen we het op de Elsse manier.
SPEAKER_01Ga je gaan? Daar had ik het over überhaupt. Je kan ook even de inleiding geven van alles van de Pinot Noir.
SPEAKER_02Juist, ja. Dan gaan we zo meteen naar de Pinot Noir toe. En dat is Ichenleu, in het dorpje Westhoven, in het noorden van de Elsas. Daar is het soort van einde in zicht van de Voggezen. Da heb je soms iets meer wind en heb je de gewone de Elsaswind in plaats van de zuidelijke wind, die door dat gat van de Vogge komt. En daar werkt Leurreus al heel erg lang goed samen met de familie Leu, LOEW, ACNE en Caroline Leu. Die hebben een oudste dochter en die mag nu haar eerste wijn maken. Die heeft daarvoor gekozen om daar Pinot Noir voor te gebruiken. En wel van een stukje wijngaard net tegenover de straat, van waar ze nu een nieuw wijnboerwijnhuis hebben. En daar maken zij gewoon topwijnen. En zij heeft gekozen om daar 50 jaar oude stokken voor te gebruiken. Een beetje hout en een beetje geliktheid. Het is allemaal heel erg Elsasstijl, maar dan net een beetje meer.
SPEAKER_01Ja, we hadden voor de podcast had ik met Marcel er al toevallig over van. Ja, ik kan me niet herinneren dat ik de laatste keer een inderdaad een goede rode wijn uit Elsas heb geproefd. Nee, precies.
SPEAKER_02En het staat ook bekend. In de jaren 80 en 90 werd er ook al Pinot Noir gemaakt. En toen was het nog niet warm genoeg om Pinot Noir echt heel erg rijp te krijgen. Toen had je, want ik heb daar ook een heel artikel over geschreven, over de groei en de doorzet van Pinot Noir in de Elsas. De Future of Alsace is red, heb je dat genoemd. En daarin zie je nu de switch met klimaatverandering, dat het nu wel allemaal rijp kan worden. Destijds waren het allemaal groene wijnen en een beetje bitter en niet bepaald lekker, om heel erg te zijn, als ik het mag gaan zeggen over mijn eigen geliefde Elsas. En dat is wel echt veranderd. Dus alles mag nu wat rijpen. Het zijn goede zuidelijk georiënteerde wijngaarden waar kwaliteit vandaan komt. En deze wijnen zijn ook te koop bij deze zijn dan niet heel erg veel van beschikbaar. Hier zijn drie, 400 flessen van gemaakt, denk ik. Omdat het haar eerste wijn is. En het is wel aan de prijs. Maar de wijn is natuurlijk niet duur. Het is een kostenpost, maar het is maar net wat je ervoor over wilt hebben. Zeker.
SPEAKER_01Ja, we gaan het ervaren zo meteen.
SPEAKER_02Ja, precies.
SPEAKER_01Dankjewel. Ook naar de kritische opinie van onze Marcel, zo meteen.
SPEAKER_02En natuurlijk uit prachtige glaswerken.
SPEAKER_01Ja, Riedel natuurlijk.
SPEAKER_02Riedel, Pinoir en Viola glaswerk.
SPEAKER_05Ridel Velotje. Wij doen altijd alles uit Riedel. Thuis werk ik vooral met Lee man. Dat is een heel mooi glaswerker. Maar ja, goed, ik zet dan eerst te wachten op Max Riedel dat hij mij gaat sponsoren. Goed, Pinoir, prachtige kleur. Hoeveel Pinot Noir wordt er gemaakt in Elsas, weet je dat? Uit mijn hoofd niet heel veel, maar het is 10% van de totale productie.
SPEAKER_02Dus het is minimaal marginaal. 10%? 10%. 90% is wit, zeg maar. En Pinot Noir is dan maar minimaal.
SPEAKER_05Dat vind ik dan best veel. Waar zijn hoeveel flessen? 150 miljoen fless per jaar.
SPEAKER_02121 miljoen flessen, inderdaad.
SPEAKER_05Dat zou dus 12 miljoen flessen Pinot Noir zijn.
SPEAKER_02Dacht ik wel gezien te hebben. Ik kan nog even checken, en dat ligt wel in de show notes.
SPEAKER_01Zeker, zeker, zeker. Hij gaat opzoeken gelijk. Ja, ik zal even kijken of ik iets kan vinden. Ondertussen ben ik ook kort snuffelen.
SPEAKER_05Nou, dit ruikt wel heel erg naar Pinot Noir. Gewoon als je dit blind krijgt, dan zeg je ook al naar de kleur natuurlijk.
SPEAKER_02En je hebt eigenlijk twee stjelen in de Elsas voor Pinot Noir. Je hebt de Leger-stijl, wat een lichte stijl is, zeg maar, met geen houtrijping. En het kan eigenlijk alleen maar relatief koud gedronken worden. Niet altijd heel erg serieuze wijn. Gewoon lekker kwaffebool.
SPEAKER_05Pinot Noir zonder hout is geen Pinot Noir.
SPEAKER_02Lichter dan als je de hele mooie terroir tegenover zet. Er zijn wel van dat soort terroir wijnen zonder hout of alleen maar oud hout?
SPEAKER_05Tant toch hout. Als je alleen maar RWS hebt, er zijn wijnboeren in Duitsland, en kenwijnboeren zeggen van luister, Pinot Noir heeft leeghout nodig.
SPEAKER_02Je hebt die micro oxygenation. Ik weet niet hoe het in het Nederlands het beste aanspreek, maar dat heb je echt nodig. En je hebt dus de wat houtgelagerde wijnen, die wat meer zul hebben, wat meer stoelheid en wat meer rondeur. Hij wordt een beetje wakker gekust worden door het lucht dat hij nu krijgt. Ik heb het vanmorgen zelf ook uit de koren geproefd. En ik had er dat opzetstukje op gezet. Toen kwam hij wel wat meer fruit. En wat je heel erg snel herkent in Pinot Noart de Elsers is dat kersenfruit. Er groeit ook heel veel kers in de Elsas. Net als je een keertje geweest bent. Serieze parken en dergelijke. Dus dat leert zichzelf wel.
SPEAKER_01Ik heb het even opgezocht: 12,5%. Bijna 2000 hectare.
SPEAKER_05Zoveel?
SPEAKER_01Nou, dat had ik nooit gedacht. 12,7%.
SPEAKER_05Het is ook in de goeie. Dan zou ik ook denken dat er ook fatsoenlijke pinot Noir gemaakt, behalve die 15%.
SPEAKER_01Ik denk dat alles dan weer terugkomt bij hetgeen waar je zegt. Dat met 30% eventueel van die totale markt eigenlijk maar de kans kijken om die grens over te steken überhaupt. En dan maar een hele kleine hoeveelheid kwaliteitswijn.
SPEAKER_05Ja, kijk, zoals ik vertelde, ik had die van Murrey. Vond ik een geweldig glas Pinot Noir, prima. 65 euro, maar wel een serieus goed glas. Dit is ook niet heel goedkoper, dit vind ik ook goed. En dan denk ik, als we dan 12.000 hectare?
SPEAKER_02En het is aan het goede, want ze zijn nu soms gewoordstemin eruit aan het halen en ze zijn nu Pinot Noir van het aanplanten.
SPEAKER_01En dat 2000 hectare van de 16.000 bijna.
SPEAKER_05Van een 16.000 hectar 2000. Maar dan zou je toch denken dat er gewoon echt hele goede pinnen waren. Dat je denkt van wow, is er ook.
SPEAKER_02Er zijn dingen zoeken. Nou, precies, dat moet geïnformeerd worden en dat moet gewoon geproefd worden.
SPEAKER_01Ja, maar dat is toch in elk weiland, dat is in elk gebied, toch? Ga een standaard bordeau pakken, is ook niet echt van kwaliteitspreek, toch. Maar je moet zoeken naar het goede huis. Dus die kennis is er misschien niet. Kritisch gezien dan, advocaat van de duivel. Ja en de Elsers heeft natuurlijk nog een soort van stigma over zich.
SPEAKER_02Dat het allemaal zoet is. En het is oudbollig, wellicht in de zin. Maar dat is hun eigen schuld. Dat is een eigen schuld, maar dat werken ze nu aan. En het is nu ook niet meer zoet. Want er was voorheen een voorstel om riesling eigenlijk alleen maar droog te maken. Dat normale riesling uit de AOC al sas, gewoon standaard, dat het eigenlijk alleen maar maximaal 4 gram suiker mag hebben. Daar hebben heel veel mensen zitten tegen verweren. Er zijn gewoon heel veel rieslingen die dat nu gewoon al hebben, anders hadden ze het niet voorgesteld. Dus Rolly Gasman had een oproepje gedaan van hey, ga dit gewoon tekenen. Want we gaan hier niet mee akkoord. Want Rolly Gasman is zelf wel van de rijpe stijlen. Die zet het dan in op minder alcohol en hoger suiker gastronomische wijnen, hele mooie wijnen, maar die zijn wel wat zoeter. Echt ouderwet zoet. En dat stukje moderniseren, dat zie je in Pinot Noir. En dat zie je in de nieuwe generatie wijnboeren.
SPEAKER_05Ja, maar dan zie je toch dat zij ook onder druk staan. Want zij moeten natuurlijk hun product ook verkopen. En ik merk wel, kijk, toen ik met mijn wijnbedrijf begon, dat was in 1990, Wijnhalmel Arends, ging ik beginnen. De eerste twee jaar, en dan was het nog lang niet zo ver als ik nu ben. De eerste twee jaar deed ik wel zeven of acht pellets Elsas per jaar.
SPEAKER_02Maar wat voor Elsas?
SPEAKER_05Ja, vooral met Pinot Blain en Riesling. Maar het was allemaal toen het gangbare spul.
SPEAKER_02De basiskwaliteit.
SPEAKER_05Ja, maar hij had ook het Losberg Riesling had hij ook natuurlijk. Maar het basisspel, weet je dat Pinot Blain en Riesling en Pinot Gri en zo. Maar wel, inderdaad, maar toen de tijd, praat ik over begin jaren 90, was dat in Nederland. Hele grote markt voor Elsas wijnen. En nu op een gegeven moment, je ken mijn winkel. Nou, ik denk dat wij op een gegeven moment. Ik denk, als ik nog 240 flessen Elsaswijn per jaar deed. Was het echt 240 flessen of zo. Van lul. Want we bij Greu werken met mijn lul, als ik 240 flessen op jaarbasis had, hield het op.
SPEAKER_01Maar heeft dat natuurlijk niet te maken met de specialisatie van jouw oude winkel.
SPEAKER_05Nee, nee. Het heeft meer te maken dat de vraag naar Elsaswijn gewoon ongelooflijk ingekakt is. Niemand wilde het meer hebben. Dat is ook.
SPEAKER_02Dat is het ook. En we hebben dan bij wijnhuizen uit de Elsers. We hebben Verland Engel, dat is een grotere speler, volgens mij de grootste familiewijnhuis in de Elsers ongeveer, met productie. Zit ook heel goed in zijn kremant, trouwens, als je een keertje leuke kramant oproeven, wat wat mooier is. 100% Pinot Noir. Die vind ik heel erg leuk. En een soort van tweede gisting, of een soort van derde gisting, creant. Dat een soort van bierachtige stijl zou moeten zijn. Derde gisting? Moet ik maar een keertje aan Savier vragen, Sefjeer Baruel vragen. Maar dat is wel een hele gekke stijl. Een hele frivol wijn, wat dat betreft. Met heel veel smaak. En heel veel textuur en heel veel gekkigheid. Er is inderdaad weinig vraag naar Elsas momenteel in de markt. En dat komt ook een beetje omdat heel veel co-ops zijn. Grote coops, die eten elkaar een beetje op en die maken heel veel wijn en die maken soms een beetje slappe aftreksels van de wijn. Er zijn natuurlijk ook echt prima wijnen van co-hoop. Bestuim is hartstikke goed. K3 Buffet is hartstikke goed en dergelijke. Maar er zijn ook een paar die het wat minder minder kwaliteit zijn.
SPEAKER_05En daar gaat Suan de kanaal in. Voor een eurootje of zes.
SPEAKER_02En op die manier kennen heel veel mensen de Elsas. Oh ja, nou, dan heb je daar een keertje Pinot Blanc van gehad. Ja, dan hoef ik die andere wijn ook niet van zelf invullen van hoe het dan wel zal smaken. Dat is zonde, want het heeft echt wel aandacht nodig.
SPEAKER_05Ik vind dit wel een goede wijn hoor. Kunnen we iets weer meer over? Pinot Noir, hebben ze zelf aangeplant?
SPEAKER_02Zelf aangeplant.
SPEAKER_05Plankmateriaal uit Bogonja of zo, of weet je dat? Of selections massal? Nee, hebben ze niet natuurlijk.
SPEAKER_02Nou ja, ik weet niet precies wat voor een kloning iets dergelijks het is. Maar het is gewoon Pinot Noir, 100% Pinot Noir. Geënt op pinot Noir stokken ook, zeg maar. En dat is 60 jaar oud. Zij waren voortvarend. Dus ze hebben een tijdje teruggehaald zitten planten. En dat was wel top en het was Zuid, volgens mij Zuid. Nee, North Facing plot. North Helling. North Facing. Het leuke aan klimaatverandering van de Elsas. Semi-leuk. De boeren die voor de toekomst kijken, die zijn nu aan planten op de noordelijke kanten van hun helik. Wat zeg maar de heel hoop niet durven. Want soms rijpt het dan niet. Maar in de Elsers rijpt het wel. Waar we voorheen, ik zeg even we, oogsten in oktober. Of begin oktober, of van midde september of iets dergelijks, is dat nu vorig jaar 19 augustus geweest. Dus dat is wel heel verdrietig om te horen natuurlijk en het is niet goed. Maar voor de Elsers toch wel een soort van goed. Want dat geeft toch meer kwaliteit aan pinot Noir. Want het kan makkelijker rijpen. Het zorgt ervoor dat siera aangeplant kan worden, het zorgt er ook voor dat riesling en zo wel wat probleempjes heeft.
SPEAKER_05Ja, maar jij zei daar straks ook iets over dat ze ook gewourstamine steeds meer uithalen.
SPEAKER_02Juist omdat entten ze de Pinot Noir op de gewoustramine planten. Maar omdat er minder vraag is naar gewoustramine en men wel minder zoet drinken. En het is natuurlijk lastig om een guestamine tegenwoordig te maken die makkelijk roteerbaar is, het wordt heel erg snel relatief makkelijk rijdt. Het is nu een ander zo schilletje.
SPEAKER_05Ik ben geen fan van gewoords. Dat zei ik tegen Frank Smulden. En vervolgens kreeg ik van hem een guustamine vussen toen van man. Dat vond ik wel echt een hele mooie reinking. Dat is helemaal.
SPEAKER_02Maar dat is het punt, als je een goestamine krijgt van een gemiddelde wijnmaker in de Elsas, dan is het prima. En dan ga je dat heel erg lekker drinken bij je foag gra, waar je heel veel van kunt eten in de Elsas. Want daar produceren ze en eten ze daar heel erg veel van. Maar ja, coastamine is heel lastig om te maken tegenwoordig. Want het wordt natuurlijk 14,5% soms. En met wat restsuiker. Want als je het droog gaat fermenteren. Tenzij je een hele goede wijnmaker bent, zoals Jean Paul Schmit. Dan heb je 13,5% alcohol en nog geen 5 gram suiker. Dat is wel een hele leuke wijn. Maar dan heb je gewoon een hele grote en zware wijn die je niet altijd eten.
SPEAKER_05Dat is tegenwoordig ook niet meer in de mode. Want mensen willen lichter, willen wat lager in de alcohol gaan zitten. Ik kom toch even terug op Duitsland, zie je ook die rieslingen, die zaten op een gegeven moment op 14, 14, procent. Die gaan allemaal weer crossigweksen. 12,5%. En wat makkelijker verteerbaarder is. Nou, gewinstramine pas daar niet echt in dan.
SPEAKER_02Niet meer. Ja, dat probleem van riesling op hoge alcoholpercentages, dat hadden we ook in Elsers, inderdaad. Is eigenlijk nog steeds wel een probleem. Dat het natuurlijk heel warm wordt. En opwerk. Hebben ze ook heel veel droogteproblemen en dergelijke. En in het zuiden al helemaal. Maar ja, zeker een uitdaging om nog wat semine te verkopen.
SPEAKER_05Deze wijn is best behoorlijk gelaagd. Ik denk dat hij krijgt een tik hout mee, maar geen nieuw eik, denk ik. Dus gebruikt fus, denk ik.
SPEAKER_02Redelijk gebruikt, inderdaad. Mascuratie heeft hij vooral gehad. Dat draafje dan laten liggen in een sap. Dus daar krijgt hij een beetje dat sappige van. En het heeft een beetje een kaneelachtige, wat ook een beetje daaraan te leiden te wijden is. Ik vind het een hele mooie wijn. En het is vooral het voorbeeld van hoe Pinot Noir zou moeten zijn aan de Elsers. Juist. En dit zie je te weinig in de Elsers. Dit zie je te weinig? Of je ziet het wel, maar het kost wel allemaal rond die prijs van 50 euro. En als je dat dan vergelijkt met een Bogonje. Als je daar een volne voor koopt, of een centinaire of zo, dan heb je ook een hele mooie wijn.
SPEAKER_05Of vijftientjes. En gaan de grenzen over.
SPEAKER_02Ik weet niet wat er verder een grens is. Da is alweer mijn dingetje. Maar daar zit het wel een beetje tussenin, hè.
SPEAKER_05Dit soort wijnen kost in Duitsland ook 30 euro of 40 euro. Maar die zie je daar juist weer heel veel.
SPEAKER_02En ja, Elsers maken een beetje wakker worden voor.
SPEAKER_05Ja, die moeten zeker wakker worden, ze hebben ze over tien jaar echt een serieus probleem.
SPEAKER_01Ja, omdat een beetje ontwikkeling in die regio moet doorzetten. Wat ze nou aan het doen zijn, wat je zei, precies.
SPEAKER_05Worden er in de Elsers ook wijngadig gerooid? Zoals in de moezel.
SPEAKER_02Nog niet zoveel, zoals ook in de Bordeaux of zo. Nog niet zo zwaar.
SPEAKER_05Maar in de moezel worden ook wijngadig gewoon verlaten. Ik bedoel, de moezel was altijd veel groter.
SPEAKER_01Maar dan komt er omdat er vaak kostentechnisch niemand het wil doen meer.
SPEAKER_05Maar heb je in Elsers ook? What is ook allemaal zo stijl als de pest. En als je op een gegeven moment geen klanten meer hebt en werkvervat, dan heb je een probleem en dan gaan ze wijngarden rooien. In de moezel zijn ze van 11.000 hectare teruggegaan naar 8000 hectare. Je ziet echt lege plots liggen daar. En heb je in de Elsers niet?
SPEAKER_02Nou ja, of minder. Wat ze wel meer aan het doen zijn, is de lijn aan het veranderen van wijngaarden. Ze hebben heel veel kritiek gehad op hoe groot sommige wijngaarden wel niet zijn. En dat ze daar meer zoiets van hadden van ja, oké, 20 hectare is wel een beetje groot voor één krantcru. Op dit stukje heb je veel mindere kwaliteit dan dat hoge stukje daar bovenin.
SPEAKER_05En verschillende grondsoorten. Dat vind ik raar. Een wijngaar vind ik moet een eigen identiteit hebben, zeker een grandcru. En als je dan in één wijngaar verschillende grondsoorten hebt, daar snap ik echt helemaal niks van. Ja, dan wordt de toekenning van een grandcru meer politiek gestuurd. Wijnboeren beginnen te mekkeren dat ze er net buiten vallen, weet je wel. Dan krijg je dat gezeik allemaal.
SPEAKER_02Het is sowieso een heel politiek spelletje om wijngaarden af te lijnen of een streep ergens straks.
SPEAKER_05Je hebt altijd ontevreden wijnboeren.
SPEAKER_01Altijd. Je kan nooit iedereen tevreden maken, dan moet je het hele gebied grandru maken.
SPEAKER_05Nou ja, dat hebben ze waarschijnlijk gedaan. Ik bedoel, een slosberg van 3,9 hectare.
SPEAKER_02Nou zeker. Maar je hebt al de Sotsenberg en zo, die heeft wel vooral gradaties van hoeveel klei er in de bodem zit, in combinatie met de zandsteen en de gnijs en de muzekalk en zo. Dat zit heel erg in een geleidende schaal over de hele heuvel heen. En dat is wel heel erg mooi om te zien. Maar dat levert ook andere we de tijd op. Want ik heb daar inderdaad vijf of zes verschillende van geproefd. waarvan ze ook zeiden, deze komt eigenlijk vrijwel alleen maar van de onderkant van de wijngaard. En die komt helemaal van de bovenkant. En als je daar dan, als je dat dan aan elkaar proeft, dan zie je gewoon de.
SPEAKER_05Jij bent een freak. En dus weet jij dat. Maar voor een consument is het natuurlijk heel lastig. Kijk, als jij bijvoorbeeld in de begonje komt, in boom, en in de zuidelijke heb je de wijngaad, Le Morroche liggen. Dus Chevaler, dicht daarboven, die is ongelooflijk mineralig, omdat die toplaag daar, die is 20, 30 centimeter en zit je op de rots. Ga je iets meer naar beneden, Le Moras, dan is die toplaag al wat dikker. En dan is die wijnen vaak ook al wat voller. Ga je nog een stukje naar beneden, je hebt die Biëvenue Wijngaren en de Bataar en de Creobataar wijngaren, die hebben nog meer toplaag. En die wijnen zijn nog meer. Kijk, dat is duidelijk voor een consument. Maar dat moet je ook weten.
SPEAKER_02Ik bedoel, in de gemiddelde consument drink, geen Riesboek of geen Montracet. Ja, jawel, joh.
SPEAKER_04Ik hoor het graag.
SPEAKER_05Nee, dit moet het allemaal een beetje weten, maar daar zijn die wijngarden in ieder geval nog zo afgebakend.
SPEAKER_02Ja, ze zijn ook wel afgebakend, maar inderdaad soms iets te groot.
SPEAKER_01Ja, voor de consument is dat wel dan ingewikkeld.
SPEAKER_02Absoluut. En daarom ben ik wel groter fan soms van de Judies. Dat zijn vaak kleinere plots, soms 0,5 hectare of iets dergelijks, en microplot. Ja, prima. Hartstikke leuk. Dat maakt het ook complex. Maar dat is wel uit te leggen. Dit is echt zo klein, dat is net achter het hoekje daar, als je het bosje inloopt, en dan 100 meter verderop heb je één stukje wijngaard, compleet ontbringd, alleen maar door bossen. Nou, dat is toch een microklimaat van je welste. En met een Rode bodem, nou helemaal goed. Dan snapt de consument ook: dat is lekker, dat is iets compleet anders dan de rest. En er zit geen verschil in.
SPEAKER_01Zullen we ondertussen ook weer een andere vanhouden? Ja, maar we zitten qua tijd. 1 uur en vijf minuten plus al.
SPEAKER_05Altijd hetzelfde gezeur.
SPEAKER_01Elke keer stoot u ons neus.
SPEAKER_02Welke wijn moeten we hebben? Ik denk dat we naar de Pinotri Le Menier. Van Sofiaal.
SPEAKER_01Kijk. En kan je die wijn vast introduceren.
SPEAKER_02Sofiaal. Sofie en Julian Schaal. En dat is een koppel, en die hebben elkaar ontmoet, volgens mij, in Zuid-Afrika. Terwijl Julian zeg maar in Zuid-Afrika wijn aan het maken was. Wij hebben twee stukken van de Winery. Eentje is in de Elsas, groednieuw in Hoenavier. Net precies uitzicht naar het mooie kerken, naar de Kloosend U. En eentje in de Zuidkaap, zeg maar. En daar maken zij wijnen en daar kopen ze er ruif voor in. Dus ze kunnen de prijzen ook relatief netjes houden. En dit is dan 14 euro, denk ik, deze pinocrina komen. Dat is heel netjes geprijsd, je zou het kunnen vergelijken met een krubbegoerder. Met een beetje meer zur gemiddelde. En daar maken zij hun wijn ook echt op, op de gastronomie.
SPEAKER_05We gaan foto's op de website zetten van ons. Maar die flessen ziet er toch al niet Elsas uit, hè?
SPEAKER_02Nee, en dat is modern.
SPEAKER_05Ik dacht Elsers altijd in Flus moest zetten.
SPEAKER_02Nou, dat is een verandering geweest van vorig jaar of het jaar, net daarvoor. Ergens in mei, van een jaar van de afgelopen twee jaar. Er was een verandering geweest in de wetgeving dat ze niet zeggen van het moet in een Fluissa komen. Maar ze hebben de afmetingen erbij gezet. Dus de regels van hoe het nou precies eruit moet zien.
SPEAKER_05Maar dit ziet er supermodern uit. Om te beginnen, is het een soort begonjefles.
SPEAKER_02Het is nog steeds de flutazas. Officieel is het nog steeds de flutzas. Is dit een flutalzas? Het is wel de lengte. Maar ik spieg wel.
SPEAKER_05Maar het ziet er supermodern uit. Zo'n etiket heb ik nog nooit een Elsas gezien.
SPEAKER_02Nee, dat klopt. Maar dat is ook iets wat heel veel proberen te doen. En vooral Sofia, toevallig vervend kok, die trouwen ook heel goed koken en een hele aardige vrouw. Zeker een keertje langs gaan als je een warm ontvangst doel hebben van een Elsassischum. Elsassen zijn familie natuurlijk. En ja, zij zijn groednieuw. En dus denken ze ook niet van oké, laten we een ouderwedst label erop oprinten, waar het huisje nog op staat of iets dergelijks. Nee, dit moet gewoon modern. En het moet gewoon elegantie uitstralen. En dat doen zij met z'n tweeën, doet de Winery en doen de wijnen. Zij kopen dus het druiv in, en die kopen ze soms net iets minder rijp in, zodat ze iets hoger zitten in de zuur. Zodat het lekkerder gaat met het eten.
SPEAKER_05Want 13%, dat is voor een Pinot Grie al behoorlijk acceptabel. Want ze zitten heel snel op 13,5 al. Of spreching 14. Pio gecertificeerd.
SPEAKER_02En alle wijgaren die ze gewoon kopen, dat zijn ook bio wijnmakers.
SPEAKER_01En eerst zijn de neus al heel mooi, eigenlijk.
SPEAKER_02Heel een klein beetje dat boterige, wat Pinot heeft. En je ziet het ook aan de kleuren. Ik had hem vanmorgen geproefd, maar nu die echt open is en iets meer in mijn glas zit, lijkt het toch een beetje dat griekleurtje.
SPEAKER_05Zijn vergeten de dingen te gebruiken.
SPEAKER_02Prima, deze komt al op.
SPEAKER_05Ja, we gaan eigenlijk met de dingen dingen, dan staat hij. Ik ben zo gewend om die korwan nooit te gebruiken. Zo min mogelijk.
SPEAKER_01Heel mooi.
SPEAKER_02Ik zal eens even kijken wat ik hier verder kan vertellen, heeft wel een beetje die dekte.
SPEAKER_01Het is geen dunne pap.
SPEAKER_02Nee, zeker niet. En het heeft echt dat honingachtige karakter. Ja, een honing, maar hij is wel op staal gemaakt. Ja, het is gewoon de frisse stijl. En het is omdat het van kleidbodem komt, het is wel wat rijper dan je gemiddeld. Je kunt het niet vergelijken met een Pinokrietje. Absoluut niet, want dat is het ook niet. Het is pinocrie. En je kunt het ook niet helemaal vergelijken met een Graubogener. Als ik het zo nu weer proef zeg.
SPEAKER_05Ja, maar weet je wat ik. Ik ben ook niet echt een hele grote fan van Grubbegonden. Ik heb het af en toe wel een beetje van een paar wijnboeren, maar dan moeten ze heel strak gemaakt zijn. Want ik hou niet van graubegonens, pinocrie. Als die dingen heel rijp geoogst worden, bijna botritus achtig zijn. Of dikritus erin zit, dan gooi je ze ook nog op het hout. En dan gaat het ook nog door de malo. Je kunt bijna brood smeren. En na drie jaar is het ook hartstikke geoxideerd. Ik heb het gehad. Ik bewaarde drie jaar en dan was het geoxideerd. Mijn goed Dr. Heger, grote naam in Duitsland. Helemaal naar het klote. Ik kan nog vier flessen console weggooien. Dat kost 35 euro.
SPEAKER_02Nee, dat kan niet. Dat is heel zonde. Over hout gesproken, heel veel Wijnmoeren in de Elsas waren aan het experimenteren met Pinot Noir op hout. Toen ik voor dat artikel voor Gens aan het schrijven was, toen zei wanneer Valler zei tegen mij: heel veel mensen maken eigenlijk te fout te veel hout. Zo ook voor echt te waarwijnen van witte wijnen. Dat vind ik zelf ook heel erg zonde. Want dan heb je een heel mooi stukje land, genietbodem of kleibodem, wat zandsteen en moeselkooken, wat dan ook gemixt is. En dan gooi je de hout overheen. Een hele expressie. En wat is nou een mooie tegwaare expressie? Ja, dat is kleine oxidatie door middel van groot hout en oud hout, niet nieuw hout. En zeker geen maal.
SPEAKER_05Nee, nee. Maar je ziet eigenlijk toch in de Elsos vrij weinig barieken. Je ziet over het algemeen toch groter hout. En voeders dus.
SPEAKER_02Maar als je bij Soffiaal binnenloopt, dan zie je wel bariekjes liggen. Zie je wel bariks? Je zie je bariekjes liggen. Het zijn wel hele mooie hoge kwaliteit bariks, want die kennen dan de toneur, zeg maar. En ze hebben ook heel veel, ze hebben ook wel een aantal toneurfamilies in de Elsa zitten die gewoon hele mooie bariks maken, of tenminste, houdt.
SPEAKER_05Ja, we zitten daar oké, zitter. En waarschijnlijk Fosch.
SPEAKER_02Von geer ze hout. Nou precies. En sommige grote families die zijn van vatenmaken, overgestapt naar wijnmaken, zoals de Holer H-A-U-L-L-E-R familie. Die waren, dat zie je ook nog op het logo van de wijnmakers. Waren zo voorheen toneurs. Koppers. Ja, dat is het woord.
SPEAKER_05En wat zei? Je zei, het is 14, 15 euro. Prima glas wijn. Echt is prima glas wijn. Voor dat geldt. En dit verwacht ik totaal niet, ook het etiket niet.
SPEAKER_01Maar als je het in de schap ziet staan, dan zeg je niet dat het Elsal is.
SPEAKER_05Nee. Ja, dat is grappig. Maar hier, kijk, zo'n etikettering en die fles, dat spreekt al uit dat dit mensen zijn die nadenken van goh, weet je wel, wat wil de markt. Hoe past de wijn in de markt? Dus ik snap dat prima. Prima.
SPEAKER_02En zij maken de wijn niet alleen maar met de barrikjes en zo, maar ze denken inderdaad ook mee met de markt. En ze gebruiken dus ook modernere technieken, waaronder van die betonnen eieren die ze hebben staan. In het zwarte. Omdat het wel klassiek en er mooi uit moet zien. Want het is wel gewoon een wijnhuis wat gemaakt is om mensen te ontvangen. In welk dorp? Hoenabier.
SPEAKER_05Ja, leuk. Toch? En een quick response code erop, dat je kan zien of het doen wat, neem ik aan. Wat er allemaal is allemaal verplicht tegenwoordig. Of ze worden steeds meer verplicht.
SPEAKER_02Dat is verplicht. Vanaf jaar 23 of 30. QR-codes. Moeten er een QR-code op staan met alles erop en eran.
SPEAKER_05Ja, oké. Lekker glaswijn. Mooi. Ik ben blij dat die pronkelijk opengetrokken is. Ik heb asperges.
SPEAKER_02Kijk, het was prima over asperges gesproken, het is natuurlijk het seizoen. En als we hem nu toch live hebben, en ik sta op de opname. Wil ik gezegd hebben dat heel veel mensen, en dat wordt heel erg gestuurd op quinon plan. Te drinken bij de asperges. Maar eigenlijk als je de Elsas iets vraagt, nou ja, niet zozeer fout. Maar het kan beter. Want iedereen drinkt in de Elsas, droge muscat bij de asperges, onder andere flamanden. Dat aromatische en dat wat vollere en soms wat minder zuur. Dat mixt heel erg fijn met asperges. Met musat. Dring ik nooit. Maar dat is een hele leuke optie om een keertje uit te proberen. Want dat maakt veel meer verfijning. Dat maakt het veel interessanter om te proeven dan dat je een gemiddelde Pinot Blan zou proeven.
SPEAKER_05Ik hou van asperge en dan doe ik er wat lichtgerokte zalm overheen. En laat je even doorslaan in de oven. Gewoon één, twee minuutjes. En drink gewoon eigenlijk liever een Chevalier Mores of zo. Ja, maar jij vroeg daar straks hoor, maar drink je dat? Ik hou er dan wel van om het tof om een show nee te doen. Maar een hele mooie Risseling kan ook, hoor. Ja, zeker. Over Rissing gesproken, dat gaan we nu doen, hè?
SPEAKER_02Let's go. Altenberg de Bergbied, van Dormein, Leuk.
SPEAKER_05Altenberg de Bergbieter, vergeten we niet hierin te doen.
SPEAKER_01Inderdaad.
SPEAKER_05Heb je? Je weet hoe het werkt, hè?
SPEAKER_01Ondertussen wordt er weinig in schonken.
SPEAKER_05Ja, goed. Ga verder. We hebben altijd nog een monstje paai, je slaan allemaal over. En die menging Edelswikker en zo.
SPEAKER_02Ja, dat is nog wel leuk om te vertellen. Jeantiel en Edelswikker. Ja, Chantiel is leuk. Weer in het leven geroepen door Hugel. Ja, maakt een hele mooie. En die hebben het ook weer in het leven geroepen in de jaren tien van de vorige eerder. En Edelswikker is dan de mindere kwaliteit ervan. Die worden veel al in literflessen geboteld. En dat is gewoon, je gaat lekker, je gaat aan een lange tafel zitten en je moet het groot schenken en je gaat gewoon lekker gezellig doen met z'n allen. Heerlijk. En dat is prima. Maar dat zijn niet de verfijde wijnen tegenwoordig. Maar er worden wel leuke blends gemaakt tegenwoordig. Dus Pinot Black, Pinot Gris, zeg maar, of een Riesling Oxerrois ofzo. Je mag het er allemaal op zetten op het label en het is ook hartstikke transparant. Want het is natuurlijk het Duitse systeem, je zet de.
SPEAKER_05Dit moet je weer halen. Op een Edelswikker.
SPEAKER_02Edelswikker mogen dus wat meer.
SPEAKER_05Maak je de drijvensorten erop staan?
SPEAKER_02Oh, nee, niet zozeer. Als edelswikker botelt, dan heet het gewoon edelswikker. Dan kan je een beetje achterop zetten. Je kan wel achterop in het klein, maar dat hoeft niet per se voorop. Bij Gantiel is het geval dat dat nobele druiv moeten zijn.
SPEAKER_05Ja, 50% minimaal nobele druiven. Dus dat betekent 50% Reslink bijvoorbeeld. Maar het kan er ook 50% Pinot Blanc in zitten.
SPEAKER_02Ja, Pinur of muuscoaf.
SPEAKER_05En zetten ze daar de druiven zouden er wel op?
SPEAKER_02Ja, ze kunnen het achterop wel opzetten, inderdaad. Maar bijvoorbeeld de Manbourg-Krangru en de keverkopfcrancruus zijn de uitzonderingen van de hele appellatie voor de Grancruus. Want de rest van de crancru' mogen alleen maar een enkele druif op staan. Monocepage, zoals eigenlijk de regel is in de Heilsers. Maar op die twee Grancruus mag er gemengd worden, en dan mag het alsnog Manboer of Keverkop meten.
SPEAKER_05Oh ja, en dan hoeft er geen drijvensoort op.
SPEAKER_02Nee, dat hoeft niet.
unknownMag wel.
SPEAKER_02Zoals Marcal Dijs, grootheid natuurlijk. Geweldige wijnen, die maakt wel echt een manboer waar je u tegen zegt. Dat is ook, dat is volgens mij zelf een goed planatie.
SPEAKER_05Marcal Dijs vindt de drijvensoort niet zo belangrijk, want het is te raar wat spreekt, zegt hij. Dat zegt hij. En 30 jaar geleden geloof ik een keer bij hem geweest, was hij nog jong. Dat was hij ook al. Jij ook.
SPEAKER_02En ik ook. Nu zijn zoon doet het allemaal heel erg goed. En zo, Vombledur Reveur. Dus hij kan dromen van zijn eigen wijnhuis, en heeft hij van Jombedue Reveur van gemaakt. Hier hebben wij een mooie merkelgrond.
SPEAKER_05Ik heb een munsterkaas, maar ik weet niet of we dat hier niet bij.
SPEAKER_02Ik denk bij die volgende Pinotri, die hier na de volgende Riesling komt, dat we daar dan bij kunnen zetten.
SPEAKER_01Dit is in de neus meteen Riesling, natuurlijk. Ja, dit is wel gelijk Riesling, ja.
SPEAKER_05En een Grancru van Lul?
SPEAKER_02Een Grandcru van Lul. Altenberg de Bergbieten, dus wederom in het noorden. Een kleibbodem, beetje Mergel. En vooral musselkok.
SPEAKER_05Je gelooft het niet. Er staat informatie op het backlabel.
SPEAKER_02Ja, dat is mooi hè.
SPEAKER_05Mosjekalk, Marn Noir, de Zwarte.
SPEAKER_02Hele zware bodem.
SPEAKER_05Ja, nogal, dat is aanwikkelijk. Ja, alleen dit vind ik dat weer. Het gaat akkoord met plus hot gastronomie. Maar weet je wat, dat vind ik. De wijn smaakt naar het karakter van de regio.
SPEAKER_02Soms is minder tekst ook meer tekst.
SPEAKER_05Wat hij wel doet, en even een schaaltje erop staan, van het sec naar milieu van 1 à 10. En deze staat op sec nummer 1. Dat is verplicht. Vind ik top.
SPEAKER_02Sinds 2021, of jaren 21, moet dat erop. Dat is ook een dingetje wat de Elsas regio heel graag wilde, het SIA heel graag wilde. Communicatiet, transparantie naar de consument toe. Wat is nou zoet? Wat is nou droog? En dat doen ze heel erg goed hiermee. En nu snappen de consumenten veel beter wat is nou lekker. En wat is niet zoet.
SPEAKER_05Dus alle Elsasse wijnen hebben vanaf nu op de backlabel zo'n schaal erop staan. Dat is verplicht.
SPEAKER_01Veel beter voor de consumenten.
SPEAKER_02En nu wil ik het soms zijn verhoor van jullie, wat jullie denken uit het suiker. Maar hier heb ik er eentje, die van Sofie Schaal.
SPEAKER_01Die heeft dat al via de QR-code waarschijnlijk.
SPEAKER_02Er staat waarschijnlijk, je mag het of in de schaal of het werken. Want ik zie daar volgens mij, ik heb een bril niet op, maar er staat sec als het goed is naast de QR-code.
SPEAKER_04Er staat wel sek op, ja. Dus dat mag ook. Dry. Sek draai. Dat is sec draai. Dat mag ook. Of zo'n schaal.
SPEAKER_02Je moet er een indicatie opstaan van een indies van het suiker.
SPEAKER_05Oké, dan vind ik zo'n schaal fijner dan sek.
SPEAKER_02Ja, dan had eigenlijk een schaal op de schaalfijn moeten staan, zeker.
SPEAKER_05Nou, vinden wel. Maar een goede vraag, hoeveel suiker?
SPEAKER_02Wat denken jullie?
SPEAKER_05Dan ga ik even ruiken, ga ik daarna proeven. Het ruikt inderdaad, Riesling. Ik ben wel gecharmeerd van de firma Leo, trouwens, hadden wij verkochten het ook altijd, maar wel een goede wijnbroer.
SPEAKER_01Er zit er genour in, er zit spanning in, rijpfruit natuurlijk ook. Maar er zit wel wel restzoet in, maar niet veel. Nee, niet veel. Dat is echt een paar gram, 2, 3 gramma 2, 3 gram max.
SPEAKER_05Anderhalf gram zit die op. Nou, even toch goed gedaan?
SPEAKER_01We zijn niet om gelukkig.
SPEAKER_02Dat zou ik ook nooit zeggen. Maar dit is top. Dit is gewoon een Riesling hoe je het wil hebben. En dit is precies waarom Riesling meer aandacht moet krijgen. Het heeft veel aandacht. En het wordt gewoon als koning gezien van de Elsas natuurlijk. Dat is precies wat Riesling moet zijn. En uit jaar 22, wat een prima jaar was warm. Maar ja, dat heb je al snel en droog.
SPEAKER_05Nee, maar dit vind ik prima glass. Het is bijna net zo goed als in Duitsland. Bijna.
SPEAKER_01Vind je dat hier heel erg dat petrol in voorkomt dan? Nee, helemaal niet. Nee, nee.
SPEAKER_02Wat kost dit ongeveer dan? Dit is rond de 35 euro uit mijn groof.
SPEAKER_05Ja, toch even één dingetje, voor 35 euro heb je in Duitsland ook echt. Nee, maar daar vergelijk ik het mee.
SPEAKER_02Natuurlijk. Maar heb je dan ook de GG voor? De croeskewegs. Net niet, denk ik. Dan zit jou wel aan de 40-50.
SPEAKER_05Want die wijnen van Ernie Loze met de moezel. Die zitten allemaal rond 30 euro. De koeskewags, 32 euro is met. 30 euro om me nabij. Dat is ongeveer die prijs.
SPEAKER_02Nee, nee, nee.
SPEAKER_05Maar goed, dat is toch gelijk hoor. Wok, dat is wel een dingetje wat ik met die. Ja, ik wil toch even wat zeggen over die Duitse wijnen. De VDP, is een prijsopdrijver. Ik merk aan alle kanten. Overal zezelf allemaal die prijzen elk jaar omhoog gedrukt worden. En wat ik dan raar vind, en heb ik ook aan die Duitse wijnboeren gevraagd, ze moet luisteren in het ander. Maar vier jaar geleden kosten jullie wijn 37,50. En allemaal de wijnboeren 37,50. In één keer wordt het dan 39,50. En dan ook allemaal. Vervolgens worden het 42,50, maar dan ook allemaal. Inmiddels is het allemaal 49, maar ook allemaal. Hoe kan dat nou? Dan moet je mij vertellen hoe dat kan. Ja, daar zal je niemand inken. En zei, is er prijzefspraak? Nal, en die lault. Er was iemand geweest van de van de prijs, van de commerciële markt. Ja, consumentmarktwerk was.
SPEAKER_02De Waakhond, zeg maar.
SPEAKER_05De Wakhond. Die was op een VWP-vergadering geweest van de Mosel. En die heeft verteld dat dat niet mag. Je mag geen prijsafspraken maken. En waarop ze allemaal keihard zonder te beweren dat er ook niet was. Maar ik vind het wel raar als iedereen allemaal diezelfde prijsvergingen heeft.
SPEAKER_02Het is natuurlijk ook of een prijsafspraak, of anderzijds is het wel gewoon marktwerking. Als Ernie Loos een hele andere prijsvraagt dan zou je zeggen, van Boel of een karthouser of een weerheim, als je wel in de VDP wil blijven, dan gaat de een ook wel duidelijk verliezen, wat dat betreft. Dat is ook zonde. Maar goed, ja, marktwerking of opdrijving van de prijs. Nee, dat kan niet.
SPEAKER_05Maar het gebeurt wel, maar dat is meerdere gebieden toch. Maar ze verkopen nog steeds, maar wij horen wel signalen dat de laatste twee jaar dat de wijnboren ook in Duitsland zeggen dat het allemaal niet meer zo heel gemakkelijk gaat. Wijnconsumptie in Duitsland neemt ook af, min 5% afgelopen jaar. De Duitsers hebben er last van dat ze toch last hebben van economische stagnatie. Het is al een aantal jaren dat het daar niet meer zo heel geweldig gaat. En ook topwijnboeren, dat ze zeggen tegen mij, oh, witman of zo, dat is toch niet de eerste de beste. Dat die gewoon tegen mij zeggen van nou, het gaat niet meer zo gemakkelijk als we altijd deden. Dus ik denk dat nu inmiddels die prijsopdrijvingen, dat dat toch wel een beetje gaat stagneren.
SPEAKER_01Dat moet ik wel. Dat is een bepaald pavon wat mensen kunnen betalen. En de economie is niet zo dat we elk jaar heel veel procent bijverdienen.
SPEAKER_02Nee ja, die inflatie trekt alleen maar omhoog. Daar moet ik een keertje wat inklappen.
SPEAKER_05Maar ja, maar dan denk ik dat die Elsasverwijnen in het lagere segment, die gaan ook klappen krijgen.
SPEAKER_02Nou ja, dat lage segment. En je hebt natuurlijk veel minder concurrentie. De Elsas vindt elkaar allemaal gewoon familie. Dat is het mooie. Ik heb nog nooit iemand gehoord van ik vraag nog wel, zie je die producent als je concurrent? Nee. Ik proef ze ook wel eens. We zitten wel eens naast elkaar.
SPEAKER_05Ja, maar dat is een voorwaarde van kwaliteitsinput. Dat je van elkaar leert en zo. Dat was vroeger nooit. Dat was ook niet in de Bogonje, dat was ook niet in Duitsland. Nee. En nu zie je gewoon veel meer wijnboeren die goed met elkaar communiceren. Welke problemen heb jij? Wat loop je tegenaan? En dat was vroeger niet. En dat zie je steeds meer en dat moet ook. Want je helpt elkaar kwalitatief omhoog. Ik vind dit trouwens wel een mooi glas Rissling.
SPEAKER_02Zeker. Dit kan makkelijk 10, 15 jaar nog liggen en dat is nog steeds heel mooi.
SPEAKER_01Wordt het dan niet heel nooit in?
SPEAKER_02We hadden begonnen over petrol. En toen dacht ik van, daar moet ik inhaken. Dit is niet een weigheid die heel erg bekend staat om zijn patrol. Dat heb je in wat meer autrain, crancruus, wat meer. En wat warmere stukjes waar die gewoon echt waterstress heeft, het ruifje. En rondom ripé, natuurlijk, daar heb je het uit. De Kijsberg en zo. Daar komt het veel sneller voor. Deze staat er niet onbekend.
SPEAKER_05Dit gaat meer margepijnachtige ruiken en ingelegde citroen, en dergelijke echt hartige geuren die ik hou ook helemaal niet van petrol. Als een wijn bij mij petrol krijgt en zo, de Zelda zie ik, zo'n blad. Ik hou er helemaal niet van.
SPEAKER_01Jij hebt wel eens de uitspraak gemaakt: een goede riesling heeft geen petrol.
SPEAKER_05Een goede riesling heeft geen petrol. Als jij een hele oude jaargang Deunhof pakt, 2004 of zo. Geen petrol, hè?
SPEAKER_01Never.
SPEAKER_02Maar je vond die QV Frederike Miel hartstikke lekker. Dat vindt hij.
SPEAKER_01En dan heeft ook wel eens een brand van Trimbach 2017, nee, 2018 was dat.
SPEAKER_02Die heb ik ook.
SPEAKER_01Ja, die heb ik toen meegenomen.
SPEAKER_02Het kan wel heel lekker zijn als het maar niet te veel is. En in de jeugd is het soms heel veel, of juist wat minder. En dan groeit het. Maar als het soms een hoog is in het begin, zoals bij veel Trimbar topcuv's het geval is, dan zwakt het wat af, en dan wordt het wat meer gelaagd met de andere geur, en dan wordt het een hele mooie balans in de geur. Je moet niet bijna wat tijd geven.
SPEAKER_05Maar goed, ik zit altijd een beetje te moppen. Ja, dat heb je wel gemerkt. Maar als ik ergens, als ik ergens weinig van Valaire moet drinken, ofzo. Of die spullen van een Trimbag, ofzo. Dan hoor je mij niet moppen. Dat pas ik me aan. Wat hebben we nu? We hebben nu een. Deze ken ik trouwens. Dat is de Broedendag. De Menier, dat Pinokrie van Lul. Waar we net Resliking van hadden, je hebt er een dingetje bij, zie ik, ga je gaan? Ik heb de vies techniek erbij, inderdaad.
SPEAKER_02Het is musselkoop weer. En dat hebben ze over het algemeen wat meer daar in het noorden van de Elsers, in de Westhoven. Hier gaat de munchje trouwens lekker bij, inderdaad. En dan hebben ze muselkook en wat meer gesteente eromheen. Grijzen steentjes volgens mij. Je kunt het dus ook weer achterop het etiket lezen. Biodynamisch gemaakt natuurlijk in oud bariek geraad. Bariek. Bariek oud bariek. Gebruikte bariekes. En toen ik dit eerder wel een paar keer heb geroken, wat inmiddels drie, vier keer is met deze wijn, heb ik altijd een beetje het gevoel van whisky. Whisky. En dat vind ik soms bij kwaliteitspinotrie van een kleiner stukje plot, vind ik dat heel interessant. Een soort soort graanachtige geur. Ik weet niet waarom dat het geval is. Moet ik nog een keertje uit gaan zoeken. Maar daar doen we heel erg aan denken. Ik weet niet of jullie het ook hebben, maar als ik een keertje een blinde pinotriebro zou hebben, dan zou ik dit er wel uithalen als. Het heeft dat aardse, dat aardpeerachtige, dat groeit er ook heel veel, de Quince, de aardpeer. En dat doet het wel heel erg goed in mijn optiek.
SPEAKER_01Hoeveel alcohol zit het hierin?
SPEAKER_0214.43.
SPEAKER_01Ik kreeg wel een beetje dat heikenrecht inhouding. Dat is wel warm.
SPEAKER_0213,5 alcohol.
SPEAKER_05Hoeveel? 13,5. Ja, voor mijn pinogrie. Gemaakt op gebruikt bariek. Gebruikt bariek, inderdaad, moet zoeken ook. Ik denk zelfs dat hij helemaal niet door de malen gegaan is.
SPEAKER_01Zou zul maar kunnen? Geen idee.
SPEAKER_05Omdat hij ook met die zuurgraad goed zit en zo.
SPEAKER_02Nee, klopt, het heeft geen malo gehad, microoxidatie, maar verder.
SPEAKER_05Als je hier een mooi gerecht in met coquille of zo.
SPEAKER_02Ja, dit is wel een eetwijn, vind ik. En het heeft die textuur die je echt wilt bij Pinobrie.
SPEAKER_05En dit gaat dus inderdaad wel lekker. Ja, ik heb wat Munsterkaas, want ik denk, ja, we zetten Elsas, Munster. Prachtig toch? Heerlijk, lijkt mij.
SPEAKER_01Ja, ik doe niet mee jongen. Houdt niet van kaas.
SPEAKER_02Hoe kan je als Nederlander? Ja, maar nee, nee, hij is Tjech. Half Tschech. Nou, vandaar.
SPEAKER_05Geen gaan, joh. Hier staat er niet voor niks. Ik zag het liggen, ik denk, oh ja, vanmorgen is het de markt. En dan ze bij die kaaskaar hadden ze munster. Oh ja, dat is leuk. Vind je het lekker mee? Je moet alleen vanavond geen date hebben met een leuk vriendinnetje of zo. Die blijven wel even hangen, denk ik. Dit blijven wel even hangen.
SPEAKER_02Zoals de kaasafdeling bij de Haaners altijd zei: kaas stinkt niet, dat rukt.
SPEAKER_05Ik vind dit ook een erg een moos wijn. Zeker. Je kost op de kop niet, dit is niet zo heel duur.
SPEAKER_02Dit is niet heel duur, dit is 120 euro.
SPEAKER_05Ja, precies, volgens mij 2250 of iets zin hebben bij de Ginre wijn. Dat is wel een spannende leuk. Dit is een Gineur wijn. 2250 als zoiets. Je zit op totaalzuur van 5,8.
SPEAKER_02Tataarzuur natuurlijk. 4,4 gram suiker.
SPEAKER_05Maar voor Pinot Gris is dat niet al te veel.
SPEAKER_02Nee, zeker niet te veel. En het komt wel droog over, mede door inderdaad, de balans met hoogzuur. Heel veel aromatische complexiteit natuurlijk. Ik vind de textuur wat zij in biodynamie al vaak doen, vind ik wel heel interessant. Dat maakt het ook fijn met.
SPEAKER_05Wat wij gelukkig niet hebben, hoe zit het met de tijd? 1 uur 31. Mooi. Ik wilde natuurlijk toch wel wat te maken hebben, weet je, en we hebben het gelukkig ook niet staan, dat heet Pinot Blanc. Dat heet in Duitsers heet dat Wijsweg. Dan vind ik echt. Er wordt in Duitsland veel meer uit Pinot Blanc gehaald dan in de Elsas. Toen dacht ik, hoe kan dat? Maar dat komt doordat die Duitsers de kwaliteit van de Pinot Blanc, Wijsweg, onderkennen, en daarom aangeplant staat op de betere terroirs. Terwijl de Elsassen die kwaliteit niet erkennen. En dus staat aangepland op de mindere terroir's. Maar ze gebruiken het dan voornamelijk. Je gaat geen Pinot Blan vinden op de Sosberg of zo. Ik noem maar wat. Er zal links en rechts best wel een een of de halve rare rondlopen in de Elsas. Die denkt van, nou, ik maak een hele mooie Pinot.
SPEAKER_02Die zijn er zeker. Maar de gemiddelde Pinot Blan wordt gewoon gemaakt voor door drinkbaarheid. Er wordt geen prioriteit aangegeven, vooral omdat ze dertien variëteiten hebben, is het niet Pinot Blanch die de meest prachtige plekjes krijgt die Riesling krijgt.
SPEAKER_05Ja, maar dat is toch een onderwaardering eigenlijk? Want ik kan je vertellen, je kent die van Weerheim, die Wijsbegroende. Mandelberg. Ik had toevallig een paar weken geleden had ik een fles uit de kelder gewipt in 2020. Mandelberg, Wijsbegroene. Dat was toen in dat jaar overigens, ze stond in de eigen man, de beste Wijsbegroende van het jaar. En ik drink dat en ik denk, fuck, dat is gewoon echt van voor tot achter, voor de fles leeg was, waren met ons tweeën. Mijn vrouw twee glazen, ik vier, dat is de verhouding ongeveer. Genoten van voor tot achter, is gewoon een heel mooi glas wijn. Het is gewoon echt een heel mooi glas. En die kwaliteit, die zie ik dan weer niet in de Elsas. En dat heeft te maken dat het niet op de goede terroaza aangeplant wordt.
SPEAKER_02Omdat het niet prioriteit heeft. Het heeft wel heel veel hectare, want het wordt heel veel aangepland, maar meer inderdaad voor de rechtdoe rechtaan. Ja, voor gewoon over het algemeen waar men voor Pinot Blan voor gebruikt, is dan asperges. Of gewoon inderdaad, in de Delheze in België wordt heel veel Pinot Blan verkocht. Want het is gewoon makkelijk drinken.
SPEAKER_01En het wordt voor heel vuil gebruikt, ook voor de blands, of voor de Cremans.
SPEAKER_02Ja, maar toch? Dat is een ministerkans. Vind ik. Er worden wel inderdaad wel hele leuke Pinot Blands gemaakt. Oszotaak maakt een hele lekkere bijvoorbeeld. Oh ja, Ostertaak.
SPEAKER_05Dat is best zo te.
SPEAKER_02Er zijn wel hele mooie Pinot Blains. Het is niet de prioriteit van de regio. Laat ik het daar op houden. Het is een semi-makelijke antwoord.
SPEAKER_05Ik denk dat we die fles gewoon op moeten maken.
unknownIk vind het goed.
SPEAKER_05Nee, ben je gek van geen rouwmees.
SPEAKER_01Het label ziet er al in ieder geval kunstmatig mooi uit.
SPEAKER_05Dit is een. Vertel jij maar wat we hebben.
SPEAKER_02Dit is Antoine Bartelme van Alberman natuurlijk, die maakt tegwaarwijnen. Waar eigenlijk de hele regio focust op tegwaarwijnen, doet deze biodynamische wijnboer, net zoals je Leu dat is, doet dat op een hogere schaal. Het is een groot domein, volgens mij. Een groot domein, staat heel erg goed bekend voor zijn Pinoir. Die kreeg laatst 99 punten, volgens mij van James Sucking, of Venus ergens. Dus het is gewoon één van huizen.
SPEAKER_05Sucking heel snel heel veel punten. En ik wel.
SPEAKER_02Dan vind ik Venus bijvoorbeeld Peter. Peter is het groot woord. Iedereen heeft zijn eigen mening. En moet je beschrijven wat ze willen. Maar Venus Ankebiel schrijft daarvoor: een Master of Wine. En die kan heel goed een mooie prouditie schrijven. En die heeft ook over dit soort wijnen gewoon echt 96, zo 90 punten gegeven. Dus dat is gewoon.
SPEAKER_05We zitten hier niet voor de punten. We zitten hier voor de wijn. Daar ga ik zo meteen nog wat over vertellen. Maar dit is Alberman.
SPEAKER_02Biodynamisch natuurlijk. En je hebt waar we het al vaker over hebben gehad, de bekende Sosberk. De oudste krankru van de Elzas, volgens de Appalaat. Is zit de Alstaskrancru? Die is vorig jaar 50 geworden. Dus dat is best een leeftijd. Zou ik zeggen, nog niet met pensioen, maar het is een hele mooie leeftijd.
SPEAKER_05Gewoon een mooie geur.
SPEAKER_02Oh, heel mooi. En het is dus een granietpodum. Dat zie je niet heel veel in de Elsas. Maar in deze grote wijngaard is het meeste is wel echt gewoon dat blok graniet. Het is een hele droge wijngaard. Ze hebben, zoals ik al zei, heel vaak droogteproblemen. Waardoor de draadjes natuurlijk heel diep moeten gaan. Meer intensiteit, meer complexiteit. En dan krijg je gewoon wijnen die ruiken zoals dit. En de Sosberg staat wel bekend op zijn patrodium. Dat heb ik hier in kleine mate. Het is natuurlijk nog een baby. Het is jaar 23. Ik had een 2019 een tijdje terug en in 2006 een keertje. 2006. Dat is wel heel erg mooi. Dus dat ontwikkelt zich heel erg fijn. En dit zorgt gewoon voor wijnen die gewoon altijd kunnen liggen, naar mijn idee.
SPEAKER_01Altijd altijd. Ik heb het in zin om een Trimbankslosbergen op te trekken. Maar dit is echt geweldig. Heel mooi.
SPEAKER_02Dit is natuurlijk ook een andere prijs, dit is rond de 70 euro uit mijn hoofd.
SPEAKER_05Bijna Duits dit bijna Duits. Dit is wel de stijl van de moet wel eerlijk zeggen, wat ik vertelde straks, omdat ik altijd op die Else zat te mopperen, kwam Frank Smules. En die had hij gewistramine bij. Ik had het over een Gwistamine, daar zag ik over te bekeren. En toen kwam hij mijn bezoek die vles gewisten bij van oh, bij man ook volgens mij ook een slijke voorste toe. Geweldig glaswijn. Ik ben helemaal niet van de gewustarmin, maar dat vond ik wel echt fucking lekker dat spul.
SPEAKER_02Voel ik echt geweldig glaswijn. En daar ben ik het helemaal mee eens. En met de gewisser moet je die balans vinden. Want die Woedingen wordt heel snel heel loppig, zoals ik het soms al woud.
SPEAKER_05Ja, maar ook heel dik en vet en rond. De eerste glas denk ik van oh, geweldig. Maar na de tweede glas denk ik van.
SPEAKER_02Dan moeten ze soms blenden met verschillende stukjes plot om de ene iets meer zuur te hebben. Ja, zeker.
SPEAKER_05Één en één is drie, hè. Maar ik vind dit wel een hele mooie wijn.
SPEAKER_01Want als ik kijk naar mezelf persoonlijk, als ik aan de Elsos denk, dan denk ik hier aan.
SPEAKER_05Ja, maar jij bent nog jong, jij denkt ook in Elsos termen.
SPEAKER_01Wat ik ken uit de Elsers is kwaliteit.
SPEAKER_05Ja, op een mooie. Maar dat is echt een groot wijndomein hoor. Het is volgens mij zo'n 40, 50 hectare of zo.
SPEAKER_02Ze hebben heel veel. En ze focussen heel erg op de mooie crancru's. Dus ze hebben inderdaad, dus de Slosberg en de voorstem toe. Maar dus ook dus heel veel Pinot Noir op hoog gelegen kwaliteitsgronden. Ook van de Slosberg trouwens. Mooie wijn. En het is dus rond Keizersberg, waar heel veel luisteraars wel geweest zullen zijn naar het kleine kasteeltje op de heuvel. Daarnaast zit dat hele stukje heuvel wat daarnaast zit, is de Slosberg. Een kasteeltje met Bergje bij. Prachtig uitzicht vandaag. Ja, heel mooi uitzicht.
SPEAKER_05Volgens mij liggen daar ook de Alsenwijngaden van Elsas, weet je waarom. Bij Keizerberg was een doorgang door de Vogezen heen, waar de legers van de Romeinen makkelijker verplaatsbaar waren.
SPEAKER_02Onder andere een van de oudste. In het zuiden zit nog een stukje wat soms nog een beetje eromheen rond dezelfde tijd. Dat was ook zo'n zo'n straat. En daar zaten twee kasteeltjes aan beide kanten. Toen waren het nog heksen of zo, zeg maar. Toen was er een keertje wat omgevallen. En als je zo naar Tand gaat, dan heb je daar zo'n oog staan. Dat was een middenpunt van een kasteeltje, zeg maar, en dat hele kasteel is in elkaar gedonderd. Het enige wat er blijven staan, is één rond stuk met een gat erin. En dat heet dan het oog van het dorpje. Dat is een hele oude stukje schond, en daar staat nog steeds hele mooie riesingen aangepoten in de buurt van Tan.
SPEAKER_05Ik ga volgend jaar heb ik toevallig met mijn vrouw afgesproken, we gaan dit jaar weer op vakantie naar Italië, naar Alto Adici, om precies te zijn. En we hebben al afgesproken van, toen zeiden ze, we komen eigenlijk nooit meer in Frankrijk. Dat wil zeggen, ik kom wel in Frankrijk. Ga elk jaar naar de Bogonje sowieso. Ongeveer bijna elk jaar wel naar de Champagne en zo. Elsers ben ik volgens mij al 15 jaar niet meer geweest of zo. En toen dacht ik, weet je wat, dan gaan we een rondreis maken. Dan rijden via de Elsas naar de Jura. En van de Jura steken we door naar de Beaujolais. En dan de Loire in. En dan rijden we helemaal langs de Loire richting Nand. En dan weer omhoog weer. Zo snel mogelijk naar huis. En ik heb het wel weer gehad met die Fransen.
SPEAKER_02Het ligt nog even stoppen in Normën, voor een met je ziet er.
SPEAKER_05Maar ik kijk er weer naar uit om weer een keer naar de Elsas te gaan. Want het is eigenlijk. Ik kom er nooit meer, is eigenlijk doodzonde. Zeker aan de weg, getimmerd, eindelijk, wat ik miste tien jaar geleden in de Elsas, je ziet nu toch echt wel. Kijk, zoals ook in Sofische schaal. Ik had er nog nooit van gehoord, hele Sofie schaal niet. En al bij maan kan ik dan, ja, goed, daar wist ik het wel van. Leul werkte ik zelf mee. En af en toe drink dan Valer. Dat komt via de Goudon binnen. En Trimbach. Maar ik drink het. Het verdient wel echt onze aandacht. Er zijn echt gewoon hele goede wijnen te vinden. Rijst er jullie goed mee?
SPEAKER_01Dit komt uit moois aardig mod.
SPEAKER_00Dit komt in mijn mond. Hij staat nog op record.
SPEAKER_05Ja, maar ik zeg natuurlijk af en toe wel wat. En daar haal ik van me een beetje. Daarom zit jij hier nog. Maar jij irriteerde je gewoon aan mijn uitspraak.
SPEAKER_04En nu wordt het wat allemaal genuanceerder.
SPEAKER_02Nu merk ik dat je opwarmt aan het iets.
SPEAKER_05En gastronomisch ook natuurlijk. Wie kan me midden in de nacht wakker maken voor het stuk van zijn leven? Dat mag tegenwoordig natuurlijk niet meer, maar bij mij wel.
SPEAKER_02En de Elsas, iedereen gaat naar de Elsas en gaat dan inderdaad naar Dreambach, naar Hugo, naar Sindumbrecht of Wijnbach. Er zijn er zoveel. Er zijn zo onvoorstelbaar veel wijnboeren in de Elsas. Dat er voor iedereen wat wil is. En dat is het leuke.
SPEAKER_05Hoeveel procenten zitten er eigenlijk?
SPEAKER_02Weet je even op mijn telefoon? Als je iets gaan kijken. Nee, nee, maar hoef ik niet.
SPEAKER_05Ik weet alleen dat prima.
SPEAKER_01Maar vind je het misschien leuk om te doen, dat mag je zelf weten daarna, of om er of in de shownoties op te zetten. Een aantal huizen die leuk zijn, die buiten de bekende namen. Leuk zijn om te bezoeken, eventueel, stel dat mensen luisteren.
SPEAKER_02Dat is op je schaal.
SPEAKER_01Want dan zetten we dat in de show notes: gewoon een lijstje van advies vanuit jou van wat leuk is om naartoe te gaan om te ontwerkken.
SPEAKER_02Ik krijg heel veel vragen. Dat is wel. Iedereen is nu een beetje hun vakanties aan het plannen. En ik krijg dus wel soms wel dagelijks vraag: ik ga weer een keer naar de Elsas. Voor de eerste keer naar de Elsas, waar moet ik naartoe gaan? En dan stuur ik ze een nummer door en dan krijg je het een hele waslijst door.
SPEAKER_05Ik heb een podcast geluisterd van een week als voorbereiding. Dat is I'll Drink To Dead van Liva Delta. Daar kun je alleen maar naar luisteren als je een echte freak bent, als haak je na tien minuten af. Het is een echte freak. En dat ging over, die had een podcast met Oliver Hombrecht en dat ging over de rangende tan. Maar ook het is een stadje, geloof ik, he, tan. Dat je ook daar naartoe moet, het is zo'n mooi stadje en zo. Het ligt ook niet echt in de picje van.
SPEAKER_02Dat lukt niet.
SPEAKER_05En de wijn gaat, rangende tan. Ik was nooit zo'n geweldige fan van Sint Hoenbrecht. Dat vond iedereen een beetje raar, maar ik vind die wijn vaak te machtig. Maar ook hij heeft zijn beetje aangepast allemaal.
SPEAKER_02Zo het hoort ook. Je moet meegaan met wat de markt wil. Als dat vereist dat je frissere stelen maakt, lichte stilen maakt.
SPEAKER_05En Oliver Hombre is natuurlijk wel iemand die weet waar hij over praat, hij is Masop Wine. En er is iemand die de Markt goed in de gaat houdt, heel veel connecties heeft in het buitenland natuurlijk. Dus dat is prima. Ik denk dat we af gaan sluiten. Ja, 147. Ja, nou geweldig. Benjamin. Benjamin On Wine. Ja, zo heet het bij jou, hè? We hebben ons echt weer heel veel goed wegwijs gemaakt. Echt hartstikke leuk. Mooie wijnen gedronken, echt prachtig mooie wijnen. Oh, ik heb hier een Elsas.
SPEAKER_02Kaartje.
SPEAKER_05Ah, met de Grand Cruus er allemaal op. Van Alexander gekregen, je collega.
SPEAKER_02Alexander Wijnnaar zonder het schelder. Het is dat bij Hoogland daar. Oh, of die is onderdeel van de Conferie de Sinter. Hoorde dat ik het leuk vond om over Elsas te praten. Dus die heb ik een pakketje aan kaartjes teruggegeven. Hierbij.
SPEAKER_05Nou, dankjewel voor de prachtige wijnen. En we zetten in de show notes de wijnen sowieso. We zetten ze even op foto's om meteen.
SPEAKER_01De socials van Benjamin.
SPEAKER_05De socials, et cetera. En Benjamin Roes van de Genreuk Club. Dankjewel. Onzettend leuk. Ik heb een heerlijk fijne. Je uitleg was duidelijk, et cetera. Ik kan me helemaal voorstellen dat jij dat je fan bent van de Elsas. Dankjewel. We gaan posten. Dankjewel.
